آکاایران: «سخن سرای آون» لقبی است که به خاطر محل تولدش در آون واقع در استراتفورد انگلیس به وی داده اند. شهرت شکسپیر به عنوان شاعر، نویسنده، بازیگر و نمایشنامه نویس منحصربه فرد است و برخی او را بزرگ ترین نمایشنامه نویس تاریخ می دانند.

به گزارش آکاایران: اگر در محافل ذوق و ادب ایران زمین پیوسته میان صاحبنظران ماجرا و گفتگوی بوده است در اینکه از شیرین سخنان این دیار چون فردوسی و نظامی و مولانا و سعدی و حافظ کدامیک بر قله اوج نشسته و گوی سبقت از همگان ربوده است، اما در ادب انگلیس بی هیچ گفتگو شهریار بی رقیب سخن ویلیام شکسپیر شاعر آسمانی آن مرز و بوم است که آثار او را به حق “آیینه جهانی ”خوانده اند از آنکه چون آب صاف “هر که نقش خویشتن بیند در آن ” و او را در کنار هرودوت و دانته و حافظ از شاعرانی شمرده اند که با گذشت زمان هیچ غبار کهنگی بر آثار شان ننشسته و جاودانه تازه و با طراوت اند چنانکه مولانا فرمود:

آن شــــاهدی نییم که فردا شود عجوز
ما تا ابد جوان و دلارام و خوش قدیم

,[categoriy]

آکاایران: دهقان آزاده استرتفورد

«تصویری از مرگ اوفلیا» مربوط به نمایشنامه ی هملت. این نمایشنامه یکی از مشهورترین نمایش نامه های تاریخ ادبیات جهان است.

بی گمان شکسپیر خود یکی از بزرگانی است که بزرگی را نه به زور به خود بسته اند و نه با جهد بسیار به چنگ آورده اند، بلکه بزرگ آفریده شده اند. شوق درونی و ناملایمت زندگی او را از سکوت زادگاهش استرتفورد به غوغای لندن کشید و با سرعتی شگفت از مرتبه شاگردی و منشی گری تماشاخانه در کنار بزرگترین درام نویسان آن روزگار چون بن جانسون و کریستوفر مارلو و دیگران نشست و از آنجا به تعبیر امرسون ارابه هنر خویش را بر ستاره ای بلند بست و به آسمان رفت و به مصداق سخن مارکوس اورلیوس از دیدگا های رفیع بر جهانیان نظر افکند و هزاران اطوار و آداب گوناگون مردمان را بنگریست و تحولاتی که این موجودات فانی را از تولد به جوانی و از جوانی به مرگ می کشاند مشاهده کرد و سرچشمه رنجها و اصل غصه ها و ناکامیها را بازیافت که آن اسارت آدمی در دست دیو های درونی است. همان دیو پنهان که وسوسه بد افکند در دل مردمان (سوره ناس)

و دریافت که چنانکه جهان محسوس را قانون و قاعده ای است پیوندهای نامحسوس بشری را نیز حساب و کتاب است و هر که آن کند که نباید آن بیند که نشاید: هر که چون مکبث به وسوسه جادوگران جاه و مقام تسلیم شود و به خاطر چند روزی تکیه بر اریکه قدرت ، بی گناهی را که ولی نعمت و سرور اوست و خویشاوند اوست و انسانی نیکوکار و مهربان است و پیوسته با وی نیز بر سر لطف بوده و مهمان خانه اوست و به خیال امنیت خانه دوست چون کودکی عریان و معصوم به خواب خوش فرو رفته است به خنجر کین از پای در آورد، همان دم دستهای انتقام بر در می کوبند که : آماده مکافات باش که خواب را کشتی ، خواب بی گناه را،
و دیگر امید به خواب و آسایش مبند.

بدین سان شکسپیر در هر نمایشنامه یکی از این دیوان مردمخوار را بر صحنه آورد و دست جور و تطاول او را بر آدمیان در ضمن حکایت باز نمود تا چون تماشاییان به چشم خویش ببینند که چگونه اهریمن کینه و عداوت دیرینه میان دو قبیله عشق و معشوقی را که جز عشق گناهی ندارند در محراب خود قربانی می کند،به خود آیند و کینه ها را به آب چشم این سوگ بزرگ بشویند.

تراژدی یا سوگنامه چنانکه ارسطو در کتاب بوطیقا (شعر) آورده است به حقیقت برزخی است که با گذر از آن آدمی از کدورت ها پاک میشود :
پاک و صافی شو و از چاه طبیعت به در آی
که صفایـــــــی ندهد آب تراب آلـــــــــــوده  (حافظ)

در کمدی ها نیز که به شادی و پیروزی قهرمان داستان می انجامد درس حکمت این است که خوبان را هر چند آتش فتنه فراگیرد ، اما همه چون ابراهیم از آتش می رهند و چون آنتونیو در واپسین دم ناامیدی نجات می یابند چنانکه:

عزیز مصر به رغـــــــــــم برادران غیور
ز قعر چاه بر آمد و به اوج جاه رسیــد (حافظ)

این دو درس شکسپیر در تراژدیها و کمدی ها  پیام کلی همه انبیا و اولیا و شاعران آسمانی است

فعل توست این غصه های دم به دم
این بود معنی قد جــــــــــف القلم (مثنوی)

و این محور سخن در تراژدیهای شکسپیر است،و دیگر آنکه:
مغنـــــــی بزن آن نو آئین سرود
بــــــــگو با حریفان به آواز رود
مـرا با عدو عاقبت فرصت است
که از آسمان مژده نصرت است (حافظ)

و این نور امیدی است که از کمدی های او بر دل می تابد.
این دو پیام تراژدی و کمدی نیز در یک نکته خلاصه می شوند و آن پاسخی است بدان کلام اهریمنی که شکسپیر خود در آغاز نمایشنامه مکبث بر زبان آن سه جادوگر دوزخی و خواهران هولناک “Wierd sisters” جاری کرده است. آنها همچنانکه در هوای آلوده و مسموم بال می زنند این ترجیع شوم را زمزمه می کنند که:

زشت زیباست
زیبا زشت است
در هوای تیره و ناپاک پرواز کنید.

و هر نمایشنامه شکسپیر پاسخی است بدین القای شیطانی، یعنی چنین نیست، بلکه زیبا زیباست و زشت زشت است و هرگز پلیدی و ظلمت با پاکی و نور یکسان نخواهد بود چنانکه در قرآن آمده است:

آیا نور و ظلمت با هم برابرند
آیا کور و بینا برابرند (رعد/۱۶)
چنین نیست بلکه:
کور با بینا با هم یکسان نیستند
و نه ظلمت با نور
و نه سایه با آفتاب ( فاطر / ۲۱)

جوهر سخن این است که جهان آفرینش پریشان و بی تمییز نیست و رفتارش با مهر و کین و داد و بیداد هر یک به گونه ای دیگر است و چنانکه وجدان فردی ما به تعبیر شکسپیر هزاران زبان دارد و با هر زبان هزار حکایت می گوید و در هر حکایت بدیهای ما را هزار ملامت می کند، شعور و وجدان آفرینش نیز همچون کوه و آینه بازتابش در نقش ها و نغمه های نیک و بد برابر نیست و چهره موزون و ناموزون و آوای خوش و ناخوشی را فرق می نهد:

بانگ خوش دار چون به کوه آیی
کوه را بانگ خر چه فرمایــــــی ( حدیقه الحقیقه، سنائی)

شکسپیر اندیشمندی جهان دیده است که چون و چرای عقل بوالفضول را در قصه های تلخ و شیرین خویش پاسخ گفته و خطا های او را در شعاع نور حقیقت پوشانیده است. پس بی جا نیست اگر بگوییم….آفرین بر نظر پاک خطا پوشش باد