پیرزن حیله گر

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد پیرزن حیله گر ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته شعر ،داستان و ادبیات از سایت مقالات هنر آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

آکاایران: سرویس اندیشه آکا ایران؛ بخش شعر و ادبیات:

پیرزن حیله گر
,پیرزن,حیله,[categoriy]

آکاایران: پیرزن حیله گر



 

نویسنده: آ. ک. باریشنیکوا (کوپر یانیخا)
مترجم: روحی ارباب



 

به گزارش آکاایران: داستانی از روس ها

در روزگار پیشین، پیرمرد و پیرزنی زندگی می کردند. پیرزن خیلی تنبل بود و هیچ کاری از دستش بر نمی آمد و پیرمرد همیشه او را سرزنش می کرد که چرا کاری از دستش بر نمی آید و می گفت:
- سایر پیرزن ها به یک کاری مشغولند. می روند پیش مردم کار می کنند، دایه می شوند، و به یک ترتیبی زندگی می کنند، ولی تو به درد هیچ کاری نمی خوری.
پیرزن یک روز گفت:
- یک فکری به نظرم رسیده!
- چه فکری؟
- نمی دانم آیا خوشت می آید یا نه؟
- خوشم بیاید یا نیاید، در هر حال گوش می کنم.
- وقتی که روز عید آمد، بیا تا مقداری نان کلوچه بپزیم، گوسفندی را سر بِبُریم، شربتی هم تهیّه کنیم، همه را دعوت کنیم، و به آن ها از خوراک های خوب بخورانیم.
همین کار را کردند و غذای زیادی تهیّه و عدّه ای از بچّه ها را دعوت کردند.
بچّه هایی که دعوت شده بودند، خوردند، آشامیدند، آواز خواندند، و نواختند.
پیرزن گفت:
-بچه ها گوش کنید، شما که در کوچه راه می افتید، آواز می خوانید، می نوازید، و وسیله ی تفریح مردم هستید، اگر چیزی به دستتان رسید، آن را پنهان کنید و بعد بیایید پیش من، جایی که آن چیز را پنهان کرده اید، به من بگویید، بعد مردم را بفرستید پیش من و من با رمل به آن ها می گویم که آن چیز در کجا پنهان است.
بچّه ها همین کار را کردند. در دِه راه افتادند و اگر چیزی پیدا می کردند، در جای مطمئنی آن را پنهان می نمودند. یک صندوق و یک پالتو و دو تا افسار ربودند و پیش پیرزن آمدند و گفتند:
- خوب، ننه جان ما کار خودمان را کردیم.
- کجا گذاشتید؟
- توی انبار زیرِ کاه پنهان کردیم.
- خیلی خوب، حالا بروید و به مردم بگویید که من از روی رمل می ‎توانم جای آن ها را پیدا کنم.
روز بعد صبح زود زن های روستایی و مردها فریاد برآوردند که چیزهای آن ها گم شده است. یکی گفت:
- دزیده اند!
دیگری فریاد زد:
- مال مرا هم برده اند!
در این موقع بچّه ها سر رسیدند و پرسیدند:
- این سرو صدا برای چیست؟
- دزد به ما زده و مالمان را برده اند.
یکی از آن ها گفت:
- بروید پیش ننه سالمونه. او می تواند از روی رمل مال دزدیده را پیدا کند.
- راست می گویید؟
- به خدا! من پیش او رفته بودم و او همه چیز را درست به من گفت: زنی که مالش را برده بودند پیش ننه سالمونه آمد و گفت:
- ننه جان! صندوق و پالتو و دو تا افسار ما را برده اند. بگو کجا است.
ننه سالمونه گفت:
- من حوصله ی این کارها را ندارم.
- من بابت این کار به تو پول می دهم.
ننه سالمونه مقداری پول و یک پود آرد و یک شیشه شربت از او خواست که جای صندوق و پالتو و افسارها را به او بگوید.
ننه سالمونه توی نعلبکی آب ریخت و خودش راه رفت و توی آب نگاه کرد و گفت:
- به طوری که می بینم، اموال تو در زیر کاه توی انبار پنهان است، هر چه زودتر برو آن جا، والاّ دزد می خواهد جای آن را تغییر دهد.
زن دهاتی رفت و به شوهرش گفت:
- ننه سالمونه می گوید که مال های ما در انبار زیر کاه ا ست.
وقتی که به آن محل رفتند، دیدند که ننه سالمونه درست حدس زده است.
بچّه ها روزهای یکشنبه پیش ننه سالمونه می آمدند و او هم برای آن ها غذا تهیّه می کرد و می خوردند و می نواختند.
یک آدم لاُابالی اسبش را در کنار دروازه گذاشه بود. بچّه ها آن را بردند توی جنگل پنهان کردند و به درختی بستند. از توی یک گلّه هم یک رأس گوسفند بردند و توی جنگل در نزدیکی همان اسب به درختی بستند.
چوپان ها آمدند پیش ننه سالمونه و گفتند:
- بیا به ما کمک کن.
ننه سالمونه گفت:
- باید یکی یکی برای شما بگویم که مالتان کجا است.
رو به چوپان اولی کرد و گفت:
- رفیقِ تو گوسفندت را ربوده و برده است که گوشتش را بخورد. برو توی جنگل، گوسفندت به درخت بسته شده است.
به چوپان دومی گفت که اولی این کار را کرده است.
هر دو رفتند که گوسفند را پیدا کنند.
آن کس هم که اسبش گم شده بود، آمد پیش ننه سالمونه و گفت:
- ننه سالمونه، نمی دانی چه بدبختی ای به من روی آورده است.
- می دانم! می دانم! شنیده ام.
- پس کمک کن!
- می توانم کمک کنم.
- از من چه می گیری؟
- یک رأس گوسفند.
- اگر اسب من پیدا شود، گوسفند اهمیّتی ندارد. به تو می دهم.
ننه سالمونه آب را توی نعلبکی ریخت و راه رفت و توی آن نگاه کرد و گفت:
- به طوری که می بینیم، اسب تو در جنگل کنار درختی بسته شده است. برو هر چه زودتر آن را بگیر؛ چون که، ممکن است به دست دیگران بیفتد.
آن مرد رفت و اسب را پیدا کرد.
پیرزن چنان در این کار مشهور شد که همه او را می شناختند.
یک روز صندوق جواهرات پادشاه گم شد. این صندوق را از زیر بالش او برده بودند. این کا را آشپز و نوکر و کالسکه چی کرده بودند. صندوق را توی اسطبل پنهان کرده بودند.
وزیرهای پادشاه به او گفتند:
- زنی هست که می تواند با رَمل این دزدی ها را پیدا کند.
پادشاه فوراً عقب پیرزن فرستاد.
دزدها ترسیدند و نمی دانستند چه کنند.
آشپز گفت:
- باید این پیرزن را امتحان کرد. یک سبد تخم مرغ در زیرِ نشیمن گاه کالسکه می گذاریم، اگر توانست حدس بزند که این تخم مرغ ها کجا است، آن ‍ وقت ما باید از او بترسیم.
کالسکه چی به منزل پیرزن آمد و گفت:
- پادشاه مرا عقب تو فرستاده که کار مهمّی را انجام بدهی.
پیرزن خیلی ترسید و با خودش گفت:
- چطور می توانم به پادشاه دروغ بگویم؟ اگر چنین کاری کنم، جلادها سرم را خواهند برید.
پیرزن خیلی ناراحت شد و برای مُردن آماده گردید. وارد کالسکه شد و گفت:
- دیدی چطور توی سبد افتادی؟
کالسکه چی فریاد زد:
- ننه جان مواظب باش! این تخم مرغ های توی سبد را پادشاه برای تو فرستاده است.
از توی کالسکه یک سبد تخم مرغ بیرون آورد و به پیرزن داد. پیرزن تخم مرغ ها را به شوهرش داد و گفت:
- بگیر، این ها را بخور و خوش باش تا من برگردم.
کالسکه چی پیرزن را به قصر آورد. نوکر و آشپز بیرون دویدند و از کالسکه چی پرسیدند:
- خوب چه شد؟
- وای به حال ما است، همین که پیرزن سوار کالسکه شد، فوراً به یاد سبد تخم مرغ ها افتاد و گفت:
- دیدی چطور توی سبد افتادی؟
آشپز برای ناهار اردک و مرغ تهیه کرده بود، به نوکر گفت:
- اول تو مرغ را ببَر، ببین می تواند حدس بزند یا نه؟
نوکر مرغ را برد توی ناهار خوری و گذاشت روی میز، پیرزن، همین که وارد قصر شد، یک مرتبه گفت:
- ای مرغ زرنگ، دیدی چطور به دام افتادی؟
نوکر از پشت در شنید و دوید پیش پیرزن و گفت:
- ببخش، ننه جان! من اشتباه کردم، نمی بایست این خوراک را اول بیاورم. رفت و اردک را آورد.
نوکر رفت توی آشپزخانه، آشپز و کالسکه چی از او پرسیدند:
- چه شد؟
- حدس زد و فهمید. این بارِ دوم است که همه چیز را حدس زده است.
پیرزن غذایش را خورد و رفت پیش پادشاه. پادشاه از او پرسید:
- خوب، بگو ببینم، می توانی مطمئناً حدس بزنی این صندوق جواهرات کجاست؟
پیرزن راه فرار نداشت و گفت:
- اعلیحضرت! من از روی کتاب حدس می زنم، باید ببینم کتاب چه می گوید.
- کِی این کار را می کنی؟
- شب کتابم را می خوانم و بعد عرض می کنم.
اتاقی را به ننه سالمونه تخصیص دادند. ننه سالمونه شب را نخوابید و در حال غرولند خودش را سرزنش کرد.
نوکرهای پادشاه امیدی به زندگی نداشتند و می ترسیدند که اگر دزدی آنها فاش شود، همه را سر ببُرند.
نوکری که از ترس نیمه مرده بود، پشت در ایستاده بود وگوش می داد ولی نمی فهمید که پیرزن زیر لب چه می گوید.
همین که موقع سحر اولین خروس بانگ زد، یپرزن از جای خود پرید و گفت:
- ای خدا! این اولیش!
نوکر پشت در لرزید و دوان دوان رفت پیش دوستانش و گفت:
- فهمید که من پشت در هستم و گفت:
- این اولیش!
این مرتبه نوبت آشپز رسید. آشپز رفت پشت در و گوش داد. در این موقع خروس دیگر بانک زد. پیرزن گفت:
- نوبت دومی هم رسید.
آشپز هم ترسید و پا گذاشت به فرار. از او پرسیدند:
- خوب، بگو ببینم، چه دیدی و چه شنیدی؟
آشپز جواب داد:
- مرا هم شناخت و گفت نوبت دومی رسید.
این مرتبه نوبت کالسکه چی رسید. او هم رفت پشت در و آن قدر ایستاد که به تنگ آمد. در این موقع خروس سوم بانگ زد. پیرزن گفت:
- این هم سومی. حالا دیگر موقع آن رسیده که من توی گور بروم.
کالسکه چی دوان دوان نزد آشپز و نوکر برگشت و به آن ها گفت:
- حالا چه کنیم؟
- برویم و از او خواهش کنیم که از گناه ما بگذرد.
در را باز کردند و هر سه نزد پیرزن آمدند. پیرزن با ترس گفت:
- چه می گویید؟
- ننه جان! آیا می توانی ما را از یک گرفتاری برزگ نجات دهی؟ ما دیگر دزدی نخواهیم کرد...
پیرزن خوشحال شد و با خود گفت:
- مَثَل خوبی است که می گویند: «چوب را که بلند کنی، گربه دزده فرار می کند.»
پیرزن رو به آن ها کرد و گفت:
- تأمّل کنید! من خودم می دانستم که شما چه کاره هستید و کی صندوق را دزدیده است. بروید یک چیزی برای من بیاورید که بخورم.
همه رفتند و غذای لذیذی برای پیرزن تهیّه کردند و آوردند و گفتند:
- ننه جان! هر قدر میل داری بخور، فقط ما را از این بلا نجات بده.
پیرزن خورد و آشامید و گفت:
- چه کسانی در این کار دست داشته اند؟ جواهرات را چه کردید؟
آن ها جواب دادند:
- صندوق توی اسطبل زیر پِهِن مدفون است.
- خوب، بگویید ببینم، هیچ وقت دیده اید که پادشاه توی خواب راه برود؟
نوکر گفت:
- گاهی اتفاق می افتد.
- حالا که این طور شد، بروید پی کارتان؛ شما مقصر نخواهید بود.
صبح زود پادشاه از خواب بیدار شد و به پیرزن گفت:
- خوب، بگو ببینم، چطور این معمای ما را حل کردی؟ صندوق جواهراتم را پیدا کردی؟
پادشاه عجله داشت که این صندوق به قصر برگردد.
پیرزن در جواب پادشاه گفت:
- بلی، اعلیحضرت! من مدّتی است که به این سِر پی برده ام.
- کی این جواهرات را دزدیده است؟
- شما خودتان صندوق را برداشته اید و فراموش کرده اید که آن را کجا گذاشته اید. شما، خواب آلود، صندوق را برداشته اید و بعد به اسطبل برای دیدن اسب هایتان رفته اید و صندوق را در همان جا انداخته و برگشته اید.
پادشاه با پیرزن به اسطبل رفتند و در آن جا صندوق جواهرات را یافتند.
پیرزن را از قصر با عزّت و احترام به خانه اش فرستادند و پول زیادی به او دادند.
پیرمرد منتظر او بود. فکر نمی کرد که زنده برگردد.
وقتی که پیرمرد او را دید، خیلی خوشحال شد و گفت:
- من فکر می کردم که دیگر بر نخواهی گشت. مجبورم این کلبه را خراب کنم و برای خودم کلبه ی تازه ای بسازم.
همین کار را هم کردند، کلبه را سوزاندند و به مردم گفتند که کتابی که از روی آن پیرزن دزدی ها را حدس می زد، در آتش سوزی سوخته است.
از آن به بعد دیگر پی حیله و تزویر نرفتند و به کار مشغول شدند و کارشان خوب شد.
این پیرزن همسایه ی ما بود، گاهی ما را به مهمانی دعوت می کرد. من در مهمانی های او شرکت می کردم، عسل می خوردم، از روی لب ‎هایم عسل می چکید، ولی توی دهانم نمی رفت.
منبع مقاله :
باریشنیکوا (کوپر یانیخا)، آ.ک؛ (1382)، داستانهای روسی، ترجمه ی روحی ارباب، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، چاپ چهارم

 




منبع :

پیرزن حیله گر گردآوری توسط بخش شعر ،داستان ، ادبیات، کتاب سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات