فیدل کاسترو، از زبان دوست دیروز و مخالف امروزش - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد فیدل کاسترو، از زبان دوست دیروز و مخالف امروزش ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته شعر ،داستان و ادبیات از سایت مقالات هنر آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

آکاایران: فیدل کاسترو در چشم بسیاری اسطوره ای بود به جا مانده از دورانی پرآشوب که قهرمانان آرمان ها و آرزوهای فرودستان را یک تنه به دوش می کشیدند و هیبت و جذبه آنان، توده ها را مجذوب و مسحور خود می کرد. در دوران پسامدرن اما بسیاری اسطوره ها را زنده نمی خواهند.
امتیاز خبر: 18 از 100 تعداد رای دهندگان 47
وب سایت یک پزشک - علیرضا مجیدی: «انقلاب بازی خطرناکی است میان مردانی سرسخت و خشن که در وضعیتی دشوار به وقوع می پیوندد. ذات انقلاب غیر اخلاقی است و انقلاب ها به گردبادی می مانند که خیلی ساده اتفاق می افتد.»
این سخنان نوربرتو فوئنتس، نویسنده انقلابی کوبایی و دوست صمیمی فیدل کاسترو است که بعدها به یکی از مخالفان کاسترو و انقلاب او تبدیل شد.
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]

آکاایران: فیدل کاسترو، از زبان دوست دیروز و مخالف امروزش



به گزارش آکاایران: در سال ۲۰۰۷ میلادی ، درست در روزهایی که فیدل کاسترو ، رهبر انقلاب کوبا در بستر مرگ افتاده بود و با وجود این طرفدارانش خود را آماده می کردند تا در ماه اوت جشن های هشتادمین سال تولد او را برگزار کنند، کتابی با عنوان زندگینامه خودنوشت فیدل کاسترو و به قلم نوربرتو فوئنتس، یکی از نزدیک ترین همکاران و همرزمان پیشین او که اکنون یکی از مخالفان سرسخت کاسترو  به شمار می آید منتشر شد .
فیدل کاسترو در چشم بسیاری اسطوره ای بود به جا مانده از دورانی پرآشوب که قهرمانان آرمان ها و آرزوهای فرودستان را یک تنه به دوش می کشیدند و هیبت و جذبه آنان، توده ها را مجذوب و مسحور خود می کرد. در دوران پسامدرن اما بسیاری اسطوره ها را زنده نمی خواهند. اسطوره های زنده، دیر یا زود فرو می ریزند. اسطوره قهرمانی فیدل کاسترو نیز در هم شکسته و مخدوش شد، در حالی که ارنستو چه گوارا با "مرگ به هنگام” به اسطوره همیشگی تبدیل شد.
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]


جای شگفتی است که با گذشت بیش از پنجاه سال از به قدرت رسیدن فیدل کاسترو، در سال های پایانی زندگی کاسترو، هم انقلابی ها و هم ضد انقلابی های جهان شادمان بودند که این شخصیت جدال برانگیز در سال های پایانی زندگی اش آرام گرفته است. دوستان و طرفداران کاسترو شادمان بودند که شخصیت انقلابی معبود و محبوبشان هنوز در دوران یکه تازی تنها قدرت جهان، زنده است و گرچه بیمار و نزار، اما از دور به امپریالیسم جهانی دهان کجی می کند ؛ بی خیال از آن که آرمان های او و پیروانش برای ایجاد جامعه سوسیالیستی دیری است که بر باد رفته و کشتی انقلاب کوبا سال هاست که در سواحل دریای کارائیب به گل نشسته است.
دشمنانش  نیز شادمان از آن بودند که مرگ به باورشان دیکتاتور نزدیک است و این آخرین بازمانده از نسل چریک های انقلابی امریکای لاتین ، روز های واپسین حیات پرماجرای خود را سپری می کند ؛ بی آن که توانسته باشد به شعارهای انقلابی آتشینی که هر سال در سالگرد انقلاب کوبا در نطق های چندین و چند ساعته خود فریاد می کرد، جامه عمل بپوشاند.
دوست دیروز ، مخالف امروز
در این میان بسیاری از هم رزمان و دوستان صمیمی «چریک پیر» از او دوری جسته اند، یا رانده شده اند و یا از کوبا گریخته اند . نوربرتو فوئنتس یکی از آنهاست . او گزارشگر و نویسنده ای است که بیش از چهل سال در کنار فیدل کاسترو مبارزه و زندگی کرده بود و رازدار محرمانه ترین رویدادهای تاریخ کوبا و زندگی خصوصی فیدل بود. او شاید تنها کسی باشد که توانسته باشد در هزارتوی پیچیده شخصیت فیدل کاسترو راهی بگشاید.
 
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]

نوربرتو فوئنتس که روزگاری در مقام سفیر  کوبا انجام وظیفه می کرد، در سال ۲۰۰۶ زندگینامه ای دو هزار صحفه ای به زبان اسپانیایی از زبان فیدل نوشت. فوئنتس البته در انتخاب عنوان زندگینامه «خودنوشت» فیدل کاسترو را برای کتاب نقشی نداشته است . فوئنتس اما معتقد است اگر فیدل کاسترو خود زندگینامه و شرح رویدادهای تاریخی انقلاب کوبا را می نوشت ، نمی توانست گسترده تر و دقیق تر از آن چه او نوشته است بنویسد. از این رو چنین عنوانی را برای کتابش برگزیده است. گر چه خود اذعان دارد که "داستان واقعی زندگی فیدل کاسترو در محدوده ای پنهان است که کسی را راهی بدان نیست و در جایی تحت محافظت و کنترل کامل قرار دارد”، در مغز فیدل!

فوئنتس کیست؟
فوئنتس اولین کسی نیست که پس از سال ها دوستی با فیدل کاسترو، یکی از مخالفان سرسخت او شده بود. اما رابطه و دوستی نزدیک و صمیمانه او با فیدل و برادرش رائول کاسترو، به اهمیت گفته او و اعتبار کتابی که در باره زندگی کاسترو منتشر کرده، می افزاید.
فوئنتس در سال ۱۹۴۳ میلادی در هاوانا متولد شد. او کوتاه زمانی پس از انقلاب کوبا و وقتی که شانزده سال بیش نداشت ، گزارشگر جنگ های چریکی طرفداران کاسترو در کوهستان های سیرا دلا سکامبری علیه شورشیان ضد انقلابی بود. او نه تنها گزارشگر این نبردها بود، بلکه فعالانه در آنها شرکت داشت. فوئنتس بعدها درباره این نبردها کتابی منتشر کرد و جایزه ای نیز از سوی مهمترین نهاد فرهنگی کوبا نصیب او شد.
او پس از تحصیل در دانشگاهی در رشته ادبیات اسپانیایی، در روزنامه های هوی ( Hoy ) ، کوبا ( Cuba ) و نیز روزنامه گرانما ( Geranma ) -ارگان حزب کونیست کوبا- به کار مشغول شد . فوئنتس با انتشار کتابی در باره ارنست همینگوی با عنوان سال های کوبایی همینگوی که با پیش گفتاری به قلم گابریل گارسیا مارکز در سال ۱۹۸۰ میلادی منتشر شده، به شهرت جهانی رسید. این کتاب به چند زبان ترجمه و منتشر شده است. او در آن زمان در شمار روشنفکرانی محسوب می شد که در حمایت و تبلغ سیاست های فیدل کاسترو از هیچ چیز فرو گذار نمی کرد.
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]


فوئنتس در جنگ های داخلی آنگولا که نزدیک به دو دهه میان جناح های متخاصم به طول انجامید، به عنوان گزارشگر حضور داشت. گزارش های منتشر شده او در این دوران همه در حمایت از مارکسیست های انقلابی جنبش خلق برای آزادی آنگولا ( MPL) بود که با پشتبانی شوروی و کوبا و با حضور مستقیم نیروهای ارتش کوبا علیه دیگر جناح های درگیر مبارزه می کردند.
فوئنتس با این همه انتقادهایی هم به عملکرد کاسترو داشت که فقط در محافل درون حاکمیت سعی به طرح آنها داشت. تا آن که در سال ۱۹۸۰ میلادی برخی از سیاستمداران و نظامیان بلندپایه ( از جمله ژنرال آرنولدو اوچوثا ، فرمانده نیروهای کوبا در جنگ های داخلی آنگولا و یکی از دوستان نزدیک کاسترو ) به اتهام همکاری با باندهای قاچاق مواد مخدر دستگیر و چند تن از آنان نیز در ژوئیه سال ۱۹۸۹ تیرباران شدند. فوئنتس پس از این ماجرا انتقادهای خود را از سیاست های کاسترو تشدید و علنی کرد. حاکمیت ابتدا با منزوی کردن فوئنتس در برابر انتقادات او عکس العمل نشان داد، اما فوئنتس پس از مدتی ممنوع القلم شد و از خروج اش از کوبا جلوگیری به عمل آمد.
با شدت گرفتن فشارها بر فوئنتس، او ناگزیر سعی کرد مخفیانه کوبا را ترک کند. اما محافظان مرزی او را در سواحل کوبا دستگیر کردند. مدتی زندانی شد و پس از آزادی دست به اعتصاب غذا زد. سرانجام در سپتامبر سال ۱۹۹۴ میلادی در پی فشارهای بین المللی به رژیم کوبا و به خصوص با میانجیگری گابریل گارسیا مارکز اجازه یافت خاک کوبا را ترک کند. فوئنتس نخست به مکزیک رفت و سپس به آمریکا مهاجرت کرد تا در کنار هشتصد هزار کوبایی دیگر که در پنجاه سال اخیر از کوبا گریخته یا طرد شده اند، در فلوریدا زندگی کند.
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]


کتاب زندگینامه فیدل کاسترو نخستین کتابی نیست که فوئنتس در تبعید می نویسد. او در سال ۱۹۹۹ میلادی کتاب جنگجویان شیرین کوبایی را منتشر کرد که در آن به گسترش زوال اخلاقی و فساد مالی هیئت حاکمه کوبا پرداخته است. با این همه فوئنتس بر خلاف دیگر تبعیدیان کوبایی، نسبت به فیدل کاسترو نفرت و انزجار بی پایان ندارد و در محکومیت قاطع تمام اعمال و سیاست های کاسترو هنوز آثار تردید در نوشته هایش آشکار است. او گذشته خود را یکباره نفی و رد نکرده است.
فوئنتس با آن که خود یکی از همرزمان کاسترو در دوران نبردهای چریکی با ضد انقلابیون طرفدار دیکتاتوری بانیستا بود، اما در کتاب زندگینامه فیدل کاسترو با نگاهی انتقادی به تاریخ کوبا و زندگی کاسترو می نگرد. او چون گابریل گارسیا مارکز، رفیق شفیق کاسترو ، تنها زبان به تحسین و تمجید نیک و بد رفتار و گفتار کاسترو نمی گشاید. فیدلی که فوئنتس پس از چهل سال همنشینی و هم صحبتی با او به تصویر کشیده است، تفاوتی اساسی با فیدل مارکز دارد. مارکز گه گاه برای دیدار کاسترو به کوبا می رفت و ایام خوشی را با او در هاوانا می گذراند، شیفته جذابیت شخصیت و سحر کلام کاسترو بود و هرگز زبان به انتقاد از سیاست های او نگشود.
 
زندگینامه ای میان واقعیت و خیال
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]


فوئنتس در کتابش که به گفته او بر اساس واقعیت های تاریخی و دیده ها و شنیده هایش نگاشته، برای جذابیت بیشتر از عناصر تخیلی نیز استفاده کرده است. او با مهارت تمام، بین واقعیت و خیال رابطه ای منطقی برقرار کرد، بدون آن که خواننده دقیقاً به مرزهای واقعیت های تاریخی و تصورات نویسنده بتواند پی ببرد یا به دامنه اعتبار آن شک کند. فوئنتس شاگرد مکتب همینگوی است. سبک نوشته های او به آثار همینگوی بسیار نزدیک است: جملات دقیق ، موشکافانه ، روان و روشن.
در این کتاب داستان زندگی فیدل کاسترو و سرگذشت انقلاب کوبا و تاریخ پنجاه سال اخیر این سرزمین از زبان کاسترو بازگو می شود و اوست که از زبان اول شخص به شرح زندگی و تاریخ مبارزاتش می پردازد. بهره گیری از این ترفند در زندگینامه نویسی که اثر را به چیزی میان شرح وقایع تاریخی و داستانی خیال تبدل می کند، به مقبولیت و اعتماد خواننده و نیز جذابیت کتاب می افزاید. به ویزه که فوئنتس با پرداختن به جزئیات و شرح زوایای تاریک و روشن شخصیت های داستان، به خواننده این احساس را می دهد که نویسنده ار تمام آن چه بازگو می کند، شناخت کافی دارد.
او در کتاب چهره ای دیوصفت از کاسترو به تصویر نکشیده است. تصویر فوئنتس از کاسترو بیشتر نشان دهنده سیاستمداری زیرک و شخصیتی تشنه قدرت است که در لحظات حساس و بحرانی می داند چگونه از مهلکه جان سالم بدر برد. برای مثال کمتر کسی از یاران کاسترو می داند که او چند روز پیش از فرار باتیستا و پیروزی انقلاب کوبا در اول ژانویه ۱۹۵۹، به موفقیت چریک های انقلابی باور نداشته و تا اخرین لحظات در حال تبانی با برخی از فرماندهان ارتش باتیستا بوده است. یا چگونه کاسترو بحران خلیج خوک ها را پشت سر گذاشت و از ماجرای عملیات تروری که سازمان سیا تدارک دیده بود جان سالم به در برد.
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]


بخشی قابل توجه کتاب به دخالت کوبا در جنگ های داخلی آفریقا ( آنگولا ، اتیوپی ، موزامبیک … ) اختصاص دارد و فوئنتس از تصمیمات عجولانه کاسترو و نقش او در وخیم تر شدن بحران های این منطقه از آفریقا پرده برداشته است. فیدل کاسترو و ارتش کوبا با ۲۳ هزار نیروی نظامی و مشاوران مختلف در جنگ های داخلی آنگولا شرکت داشتند. با این همه فوئنتس برای تمام زوایای تاریک و روشن زندگی کاسترو پاسخی در آستین ندارد.
شرح لحظه ای تاریخی
خواننده علاقه مند می تواند در این کتاب با لحظه هایی هیجان انگیز از تاریخ معاصر آشنا شود. برای مثال آن که چگونه عکس معروف چه گوارا، آفریده شد:
در میتنگ عظیم ۵ ماه مارس ۱۹۶۰ میلادی در هاوانا که با حضور ژاپن سارتر و سیمون دوبوار برگذار شد، عکاس کوبایی- آلبرتو کوردا ( عکاس خصوصی فیدل کاسترو ) به قصد گرفتن چند عکس از ژان پل سارتر و سیمون دوبوار برای انتشار در نشریه انقلاب تنها دو بار دکمه دوربینش را فشار داد. اما در همین لحظه چه گوارا هم برای دقایقی به جمع مدعوین خارجی و رهبران انقلاب کوبا که در جایگاه مخصوص قرار داشتند پیوست. درست در این لحظه است که آن عکس مشهور از چهره چه گوارا گرفته شد. در دفتر مجله انقلاب نخست توجهی به عکس چه گوارا نشد، چون در آن زمان انتشار عکس های ژان پل سارتر و سیمون دوبوار به عنوان پشتیبانان انقلاب کوبا اهمیت بیشتری داشت.
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]
 
 
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]
 

عکس چه گوارا با آن کلاه باسک ستاره دار و نگاهی که به دوردست دارد، چندی بعد کشف و عکس محبوب جوانان در سرتاسر جهان شد. این عکس نه تنها نماد جنبش دانشجویی و نمود مقاومت انقلاب در گوشه و کنار جهان شد، بلکه پوسترهای آن روی دیوار اتاق و بر تی شرت و کت و کلاه جوانان نقش بست و حتی روی پوست بدن بسیاری خالکوبی شد.
به هر حال، برای کسانی که تمایل به شناخت شخصیت کاسترو و آشنایی با تاریخ پرماجرای کوبا دارند و نیز آنان که در صدد درک و دریافت چگونگی نزدیک به پنجاه سال حاکمیت مطلق مردی اند که متهم است راه خودکامگی را هم پیموده، کتاب زندگینامه فیدل کاسترو به قلم نوربرتو فوئنتس، انتخاب خوبی است.
در ایران این کتاب توسط علی اکبر عبدالرشیدی ترجمه شده است. انتشارات اطلاعات، ناشر این کتاب است. متاب ۶۸۲ صفحه دارد و قیمت اش ۲۵ هزار تومان است.
,فیدل کاسترو،ادبیات جهان,[categoriy]

منبع :

فیدل کاسترو، از زبان دوست دیروز و مخالف امروزش گردآوری توسط بخش شعر ،داستان ، ادبیات، کتاب سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات