یغما گلرویی غزل خداحافظی را خواند - آکا

,یغما گلرویی, ترانه, خداحافظی یغما گلرویی,شعر ،داستان و ادبیات
,یغما گلرویی, ترانه, خداحافظی یغما گلرویی,شعر ،داستان و ادبیات

یغماگلرویی که مدتی ست از بیماری حادِ ریوی رنج می برد در یادداشتی به بازداشت تعدادی از ترانه سرایان و آهنگ سازان واکنش نشان داد و در نامه ای رسما از ترانه‌سرایی کناره گرفت.

یغما گلرویی در واکنش به دستگیری برخی هنرمندان به جرم همکاری با خوانندگان لس آنجلسی یادداشتی را به نگارش در آورده است.

بر اساس این گزارش؛ خبر دستگیری چند تن از اهالی موسیقی به جرم تولید موسیقی غیر مجاز و همکاری با خواننده ها و شبکه های آن ور آبی، در روزهای گذشته پس لرزه ها و واکنش های فراوانی را در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی در پی داشت. اظهار نظرهای زیادی هم در این زمینه از سوی هنرمندان مختلف در صفحات شخصی و سایت هایشان انجام شده که همین اظهارات باعث بوجود آمدن شایعات و حرف و حدیث های فراوانی در جامعه موسیقی کشور شده است.

گستردگی این شایعات به حدی بود که «موسیقی ما» در روزهای گذشته بیشترین تماس ها و سوالات را درباره این اتفاق و صحبت ها و واقعیات آن به خود دید. اما با توجه به سکوت عجیب دست اندرکاران فرهنگی و علی الخصوص مسئولین دفتر موسیقی و انجمن و خانه موسیقی، و عدم تائید یا تکذیب این خبر، این رسانه نیز اجازه ورود و اظهار نظر در این باره را منوط به اظهار نظر رسمی مسئولین ذیصلاح دانست تا مبادا متهم به جانب داری و هر گونه شایعه پراکنی شود. سکوت مسئولین فرهنگی تا امروز (یکشنبه) همچنان ادامه داشته و هنوز هیچ مقام فرهنگی ای در کشور در مورد این اتفاق اظهار نظر نکرده است. در این بین بسیاری از اهالی موسیقی و فعالین این حوزه در تماس ها و یادداشت های مختلف، به نوعی به این خبر واکنش نشان دادند تا به هر نحوی موضع شان را در این باره اعلام نمایند. در همین راستا «یغما گلرویی» یادداشتی را درباره اتفاقات پیش رو به نگارش در آورده است.

«این یادداشت، حرفِ آخر یا به قول معروف غزلِ خداحافظی ست. چیزی شبیه وصیت نامه. شاید وصیت نامه ی ادبی، البته اگر آن چه در این نزدیک به پانزده سال نوشته ام را بشود ادبیات به حساب آورد. هنوز نمی دانم مخاطب این یادداشت کیست و برای چه کسی دارم می نویسمش. برای مخاطبین ترانه ها و شعرهایم؟ برای کسانی که در این سال ها سطری از ترانه ی من در صدای آوازخوانی حسی خوش را در دلشان بیدار کرده؟ برای متولیان فرهنگی و نهادهای قانونی ناظر بر موسیقی و ترانه که گوششان بدهکار نبوده هرگز و پنداری خوابشان درربوده، یا شاید برای تمام کسانی که تا امروز نه نامی از من شنیده اند و نه شعر و ترانه ای...

در هر حال خلاصه ماجرا و لُبِ مطلب از این قرار است که من می خواهم دیگر از رینگِ ترانه بیرون بیایم و دستکش هایم را آویزان کنم. کلافه ام و خسته و بیمار. دیگر دل و دماغی نمانده برای بودن در این آشفته بازار و گودی که درآن مُدام باید توهین و تحقیر ببینی و خودت را آن قدر کوچک کنی تا در چهارچوب های تعریف شده از طرف نهادهای ناظر جا بگیری. با خود بجنگی و خود را زخم بزنی و در هربار زمین زدن خود هورای هواداران گوش هایت را پُر کند و گمان کنی کاری کرده ای از نوع کارستان اما در عمق وجودت آگاه باشی که آب به هاون کوبیده ای و عمر هدر داده ای. آگاه باشی که مخاطب و هوادار هم نه باید و نه می تواند جوابِ نداری و تکه تکه شدن هایت را در تنهایی بدهد.

در آن خلوتِ بی مرز که تنها تویی و خودت که باید زیر شانه هایت را بگیرد و در بالا رفتن از سربالایی میان سالگی یاری ات کند. من بُریده ام دیگر از این خودجنگیِ مدوام و خودشکست دادن های دمادم. می خواهم از همین خودِ برنده بازنده که هر صبح در آینه چشم در چشمش می شوم مرخصی بگیرم و اگر بیماری مجالم بدهد بروم کمی زندگی کنم. این مرگِ مداومِ موسفید کُن که یک دهه و نیم، نفس به نفسم آمده، اگر نجنبم و قالش نگذارم نفسم را می گیرد... و گرفته از همین اکنون. با این ریه های لت و پار و پروانه ی سیاهی که در سینه ام بال بال می زند و می سوزد و به ضرب و زور ماسکِ اکسیژن باید زنده نگهش داشت.

باید با دستِ خودم کِرکِره ام را پایین بکشم تا این همه ناراستی و بی حساب کتابی در اوضاع هنرو فرهنگ فتیله ام را پایین نکشیده . پس مِن بعد من نه شاعرم، نه ترانه سرا، نه نویسنده و مترجم و نه صاحبِ هیچ عنوانی که ربط و دخلی به ادبیات و هنر داشته باشد. باید از این خودِ بی خود مانده، از این منِ دهان بند زده شده استعفا دهم. شاید به ثبتِ احوال بروم و نامم را هم که از بدِ روزگار نام هنری نیست و شناس نامه ای ست عوض کنم. باید دنبال شغل آبرومندی بگردم. دیگر نای امید دادن به دیگران را ندارم و خود را شبیه دلقکی می بینم هنگام بشارت دنیایی زیباتر، آزادتر و عاشقانه تر دادن. چرا که دنیا شبیه آرزوهای من نیست و گویی تا اطلاع ثانوی هم نخواهد شد.

باید کاری برای خود دست و پاکنم. در دوران جوانی چند سالی کتاب فروشی کرده ام و این کار را بلدم. از تِی کشیدن و شیشه ی ویترین برق انداختن تا کتاب فروختن و کتاب معرفی کردن. شاید بتوانم کاری مثلن در یک کتاب فروشی پیدا کنم. شاید مراوده با مخاطبین اندکِ کتاب که در این گرانی سرسام آور کاغذ و اوضاع وحشت ناکِ نشر هنوز از نانِ شبشان می زنند تا روحشان را با کتاب سیر کنند ثمری بهتر از نوشتن برای من داشته باشد اما اول باید از این عناوینی که مرا با آن صدا می زنند خلاص شوم.
عناوینی مانند «شاعر»، «نویسنده»، «ترانه سُرا»، «مترجم»... عناوینی که در این سرزمین بیشتر اسبابِ سرشکستگی اند تا افتخار. بیست و هفت، هشت کتاب منتشر شده از من و دَه دوازده تای منتشر نشده ی در راه و پشتِ درِ وزارتِ ارشاد مانده، سرِ جمع حدود چهل عنوان کتابند که برای نوشتن تک تکشان از خودم و مخاطبینم عذرخواهی می کنم. هر دومان وقت خود را تلف کرده ایم. از انگشتان دست هایم به خاطر این همه بر دکمه های تایپ و کامپیوتر زدن و از گردن آرتروز گرفته ام به خاطر ساعت ها پشت کامپیوتر نشستن و از ریه های آبکش شده ام به دلیل تحرک نداشتن و سیگار به سیگار سوزاندنشان شرمنده ام.

نه قصد دارم نقش «طفلکی» را بازی کنم، نه برای خود نوحه می خوانم به قصد سینه زن جمع کردن و نه این یادداشت شگردی ست برای بازارگرمی و مدتی غیب شدن و دوباره بازگشتن به رسم بعضی آوازخوان ها سن و سال دار که هرچند سال یکبار حرف از آلبوم آخر و خداحافظی و بازنشستگی می زنند و تا پای گور هم چنان می خوانند. خسته تر و بیمارتر از آنم که به فکر چنین نمایش هایی بیفتم. کتاب هایی منتشر نشده دارم که شاید روزی منتشر شوند و ترانه هایی هم برای اجرا به آوازخوان ها سپرده ام که به مرور شنیده خواهند شد اما از این دَم دیگر کاری به کار این آسیابِ استخوان خوردکن ندارم و آردنریخته، اَلُکم را می آویزم.

این همه هم از ضعف و نماندن بر سرعقاید و حرف هایم و مظلوم نمایی ناشی نمی شود. هنوز و هم چنان پای تمام ترانه های اجرا شده و نشده ام ایستاده ام. حکایت،حکایتِ کاردی ست که به استخوان رسیده و ادامه اگر پیدا کند خودم کاری دستِ این منِ بی خود و زبان بُریده می دهم. پس بعد از این همه سال مشت به دیوار ارشاد و مرکز موسیقی کوبیدن دست های آماس کرده ام را – همچنان مُشت شده در جیبم فرو می کنم و مشت هایم را در جیب نگه می دارم برای روز مبادا. روزی که کار نوشتن در این دیار اجر و قربی پیدا کند. روزی که دَم به دَم و به بهانه های مختلف ممنوع نشوی و محترم شمرده شوی از طرف متولیان فرهنگی که مثلن قرار است پالایشگر فرهنگ مردم باشند و ای دریغ... روزی که مجبور نباشی کارهایت را برای اجرا، یا منتشر شدن به کسانی بسپاری که سواد و درکی از آن ندارند و مانند اصحاب کهف از درون غارِ بو یناک و نم گرفته ی خود جهانِ مدرن و آثارِ مدرن را داوری می کنند.

روزی که خبری این چنین روی تلکس خبرگزاری ها نبینی که: «معاون اجتماعی پلیس امنیت اخلاقی نیروی انتظامی از دستگیری پنج نفر که در زمینه تهیه و تولید موسیقی غیرمجاز و زیرزمینی برای خوانندگان لس آنجلسی و شبکه های ماهواره ای فعالیت می کردند؛ خبر داد.سرهنگ صادق رضا دوست در تشریح انهدام باند تهیه و تولید موسیقی غیرمجاز و زیرزمینی گفت: روز گذشته (۱۹ دی ماه سال جاری) ماموران پلیس امنیت اخلاقی ناجا با هماهنگی مقام قضایی، اعضای باند تهیه و تولید موسیقی غیرمجاز را دستگیر کردند.وی با بیان اینکه این پنج نفر به اتهام فعالیت زیرزمینی و تهیه و تولید موسیقی غیرمجاز برای خوانندگان لس آنجلسی و مرتبط با شبکه های ماهواره ای معاند نظام دستگیر شدند، گفت: این افراد به همراه آلات و ادوات جرم، پس از دستگیری به مراجع قضایی معرفی شدند.معاون اجتماعی پلیس امنیت اخلاقی ناجا افزود: شناسایی سایر مرتبطین این باند در دستور کار قرار دارد.»

در این خبر طوری در بابِ انهدام باندِ تهیه ی موسیقیِ غیرمجاز دادِ سخن رفته که پنداری اوباش و باج گیران، یا فلان باندِ توضیح شیشه و کِراک که به حمدالله مانند نقل و نبات در همه جا هست را شناسایی کرده اند و به گونه ای از آلات و ادبات جرم یاد شده که گویی قمه و قداره یا احیانن بافور و پایپ از این متهمان که تنها ترانه سرا و خواننده و آهنگ سازند به دست آمده و آلات و ادوات یاد شده احیانن کاغذ و قلم بوده و سازی هایی از قبیل گیتار و کیبورد. جُرم هم که از خودِ خبر جالب تر است. کار با خوانندگان لس آنجلسی و تولید موسیقیِ غیرمجاز و زیرزمینی و هم کاری با شبکه های ماهواره ای معاند. مثلن شبکه ای مثل «پی.ام.سی» که مختص موسیقی ست و کار اغلبِ متهمان از آن پخش شده را شاید بشود به زعمِ مرکز موسیقی و نهادهای دولتی «مبتذل» نامید، اما «معاند» تعریفی غیر از تصاویر دختران مینی ژوپ پوش کلیپ های کوجی زادوری دارد. این بازی با کلمات است. خود به خود عباراتی خطرناک تر را در تیترِ جُرم به کار برده اند تا، ماجرا را بزرگتر جلوه دهند و دهن پرکن تر و حکمِ مجرمین را سنگین تر.

کل موضوع این است که این چند نفر آهنگ هایی و ترانه هایی ساخته اند که – خوب یا بد خوانندگان فارسی زبان خارج از کشور آن ها را خوانده اند. همین.... نفسِ این کار هم اگر جُرم است (که تا به حال نبوده) باید اول آن را اعلام کرد و بعد از اعلام اگر کسی هم چنان به این کار ادامه داد، متهمش کرد. این که کلیپ خواننده ای از کدام شبکه ی ماهواره ای پخش خواهد شد که دستِ ترانه سرا و آهنگ ساز نیست و نمی شود بهانه ی ارتباط این چند نفر با شبکه های مثلن معاند دانستش و آیااصولن مسئولین از خود نمی پرسند چرا در کل چنین اتفاقی می افتد و به چه دلیلی کارورزان موسیقی و ترانه به اجرای آثارشان از طرفِ خوانندگان خارج از کشور تمایل دارند؟

 وقتی ممیزی و نظارتِ بدون آگاهی در دفتر موسیقی، راه هرجور نوآوری را بر کارورزان موسیقی و ترانه بسته، وقتی حتا یک شبکه ی داخلی مختص موسیقی و یا لااقل یک برنامه ی مرتبط با موسیقی مردمی در کلِ تشکیلات صدا و سیما که خوشبختانه مُدام مشغول زایمان شبکه های جدید و کانال هفت و هشت و نُه است وجود ندارد، وقتی کار با خوانندگان داخل کشور هفتاد خوانِ مجوز را به همراه خود دارد و هزار باید، نباید و حاصل کار هم شیر بی یال و دُم و اشکمی ست و به یک سی .دی ممهور به مُهر ارشاد که غالبن در بقالی و کنار دستمال توالت و تخمه ژاپنی به دستِ مخاطب می رسد ختم می شود و سالی یکی دو کنسرت توسری خورده ی ریش در گروی اماکن و ارشاد و مسئول سالن و هزار و یک نفر دیگر که تا پای اجرا و دَمِ استیج هم امکان لغو مجوزش به هزار بهانه هست، وقتی هیچ ویترین درستی برای موسیقی در این سرزمین وجود ندارد دیگر چه انتظاری از کارورزانِ ترانه و موسیقی باید داشت؟

معلوم است که برای دیده و شنیده شدن جذبِ شبکه ها و خوانندگان فعال در فرنگ می شوند و تازه چنین اتفاقی حتا اگرجرم به حساب بیاورندش هم باید از طرفِ مرکز موسیقی پیگیری شود، نه پلیس و مراجع قضایی و اگر نفسِ کار با خوانندگان خارج از کشور و کسانی که کلیپشان از شبکه های خارج از ایران پخش شده و می شود جُرم باشد، باید به قول معروف در شهر هر آن که هست گیرند. چون دست کم دو سوم کارورزان موسیقی و ترانه ی ما پیشینه ی چنین همکاری هایی را داشته اند و باندِ یاد شده در این خبر دستِ کم دویست سیصد عضو دارد که با دستگیر کردنشان موسیقی مردمی ما بدون تعارف از صدا و نفس خواهد افتاد.

یعنی تا وقتی برای چنین جُرمی تعریف قانونی نشده، همه ی اهالی موسیقی نه تنها متهم، که مجرم شمرده می شوند. سه تن از اعضای بازداشت شده ی باندِ مخوف این خبرعبارتند از «روزبه بمانی» (ترانه سرا)، «افشین مقدم» (ترانه سرا)، «علی رضا افکاری»(آهنگساز و تنظیم کننده) که بخشی از آثار موفق لااقل موفق در بازار تولید شده با مجوز مرکز موسیقی این چند ساله از آثارِ آن هاست. یعنی بخشی از بارِ تولیدات فرهنگِ شنیداری جامعه در این مدت حاصل کار آن ها بوده و این هم از دست مریزاد مسئولان! مگر آبروی هنرمند را می شود یک شبه با برچسبِ«عضوِ باند بودن» به بادش داد و تازه تهدید هم کرد که بازداشت سایر مرتبطین هم در دستور کار قرار دارد تا باقی هنرمندان هم حساب کار خود را بدانند و ماست هاشان را کیسه کنند؟

 من که خوش بختانه دو سالی ست ماست کیسه نکرده، کلن درِ لبنیاتی خود را هم بسته ام اما سوالم این است که دفترِ موسیقی وزارت ارشاد برای چه فعال است؟ متولیان موسیقی درارشاد کارشان چیست؟ کف زدن برای دستگیری هنرمندان مثلن باندهایی از این دست؟ آیا اصولن چنین جُرمی پیشاپیش برای کسانی که در فضای مُجاز فعالیت می کردند تعریف شده بوده؟ آیا می شود یک شبه نوعی از مراوده در کاری هنری را جُرم به حساب و پُشت بندش کارورزان آن هنر را به حبس بُرد؟ پیش از انقلاب هم با کارورزان ترانه و موسیقی برخوردی از این دست شده بود تا مجبورشان کنند در مدحِ شاه و سلطنت،ترانه تولید کنند اما نه مگر انقلاب شده تا آش و کاسه همان نباشد؟ نه مگر موسیقی مردمی متولی و دفتر و دستک و حتا حراستی برای خود دارد؟ کدام مرجع قضایی آگاه، پلیس امنیتِ اخلاقی را رو در روی هنرمند می گذارد؟ ما داریم به کجا می رویم؟

به شخصه با همین یادداشت استعفای خود را از کارورزیِ ترانه اعلام می کنم اما غرضم از نوشتن این حرف ها اصلن شخصی نیست. چون چهار سالی هست که ممنوع الفعالیتم و همان طور که نوشتم دیگر میل و عطشی هم برای کار کردن در این حیطه ندارم چون فهمیده ام آن چه در این جا محترم شمرده نمی شود «هنر» است.پس با اعتراف به دُم نداشتن خرمان از کُره گی و این که دیگر کسی حق ندارد
مرا «ترانه سُرا» خطاب کند این یادداشت را می نویسم تا تنها از هم صنفان سابق خود دفاع کرده باشم. هم صنفانی که دور و نزدیک می شناسمشان و با آثاری که از آنان شنیده ام، می دانم که هر چه
 باشدکارشان را بلدند و در رشته ی خود خلاقند.

 سال ها با دو ترانه سرای این جمع آشنایی داشته ام. حتا اگر چند سالی باشد برای بعضی اظهارنظرهایم از من رنجیده باشند و رشته ی ارتباطمان گسسته باشد. در خیلی موارد با این دواختلاف نظر و سلیقه و حتا با روزبه جدل های قلمی داشته ام و هم چنان هم روی مواضعم هستم اما دفاع از هر دوی آن ها را به عنوان یک همصنف وظیفه خود می دانم چون امروز دفاع از امثال «روزبه بمانی» و «افشین مقدم» و هر کارورز ترانه ی گرفتار دیگری دفاع از ترانه ی این مملکت است.

 اختلاف مشرب ها به جای خود اما نمی شود انکار کرد که هر دوی آنان از ترانه سرایان مستعدِ این سرزمینند و عباراتی مانندِ «عضو باند بودن» نه تنها توهین به آن ها، بلکه توهین به صنفِ ترانه سرایان است. همچنین به شخصه پیگیری وضعیتِ آهنگ سازی مانند «علی رضاافکاری»را به عنوان یک هم صنف وظیفه ی خود می دانم چرا که معتقدم موسیقی از والاترین هنرهاست و نباید با کارورزانش این چنین تا کرد.

مسئولین باید پیگیر و پاسخگوی این برخورد غیراصولی با اهالی هنر باشند و همچنین اگر کار با هر خواننده ای که ساکن خارج از ایران باشد، یا ویدئو کلیپش از شبکه های خارجی پخش شود قانونن جُرم است و پیگردِ قضایی با خود دارد، باید مرکز موسیقی پیشاپیش آن را به شکل قانونی مدون و با چهار چوب های مشخص اعلام و بعد با خاطیان احتمالی برخورد می کرد، چون تا امروز این کار جُرم قضایی شمرده نمی شده و فقط ممنوع الکاری درآلبوم های مجاز را به دنبال داشته و حالا برخورد غیرمنصفانه و توهین آمیز این چنینی خارج از عرف و حتا قانون است و سکوت در مقابلش برای هیچ کارورز و مخاطب و دوستدار ترانه و موسیقی جایز نیست.

به شخصه در اعتراض به این اتفاق و با نوشتن همین یادداشت برای همیشه با «ترانه سُرایی» خداحافظی می کنم. چرا که بعید نمی دانم فرداروزی من هم به دلیل پیشینه و کارهای قدیمی ام،در این باندِ خطرناک بُر بخورم و با کله ی تراشیده در شهر گردانده شوم با این جرم که فلان ترانه ام را خواننده ای در خارج از کشور اجرا کرده باشد. پس عطای نداشته اش را به لقایش می بخشماما به عنوان کسی که دست کم هفتاد آلبوم از ترانه هایش در داخل کشور منتشر شده و برای بیش از سی فیلم سینمایی و سریال تلویزیونی ترانه نوشته و سال ها در مطبوعات پیرامونِ موسیقی و ترانه قلم زده و پانزده سال از عمرش را صرف ارتقاء سطح فرهنگِ شنیداری این جامعه کرده و کم تر کسی در این مملکت هست که دست کم یک کارِ او را اگر نه ازبر لااقل یک بار نشنیده باشد،به دفتر موسیقی وزارت ارشاد و خانه ی موسیقی گوشزد می کنم پیگیر مراحل قانونی رهایی این چند نفر و تدوین قانونی با چهارچوب مشخص برای فعالیتِ مجاز موسیقی باشند و یادآور می شوم هنرمندان، وجدانِ بیدارِ جامعه اند و برخورد با آنان و بازتاب دادن این موضوع نباید هم شکل و لحن برخورد با فلان کیف قاپ و قاچاقچی موادمخدر باشد.

همچنین از اعضای خانه ی ترانه و انجمن های فعال در زمینه ی ترانه و موسیقی و سایر مراکز مرتبط و تمام کارورزان این شاخه های هنری نیز می خواهم به شکلی صنفی و گروهی (نه با قهرمان سازی و شعار و فحاشی) به این اتفاق واکنش نشان دهند تا از باب شدنِ چنین برخوردهایی با سایر اهالی هنر جلوگیری شود. مردم این سرزمین همواره به شاعران و موسیقی دانان و هنرمندان به دیدِ احترام نگاه می کرده اند و چنین برخوردی از یک نهادِ اجرایی دولتی با سرشت و مرامِ کلِ جامعه منافات دارد.موسیقی و ترانه در این سرزمین همیشه از طرفِ حکومت ها محکوم بوده و همواره هنری مکروه به حساب می آمده. این هنر شنیداری را نمی شود محدود کرد. آواز خواندن از پسِ دهان بند میسر نیست. ما در عصرِ ارتباطات به سر می بریم. نمی توان گفت موسیقی پاپ آزاد است، اما باید مثلن صدای پخشِ صوت را آن قدر پایین آورد که به گوش کسی نرسد. این دیگر فرقی با سکوت نخواهد داشت.

به امید روزی که هنر در سرزمین ما اسباب شرم ساری نباشد. »
یغما گلرویی(ترانه سرای سابق)
بیست و چهارم دی ماه نود و یک



منبع : seemorgh.com

  • اشتراک
  • گزارش تخلف
  • 0 محبوب

اخبار اکاایران