والدین چه نقشی در تربیت مذهبی کودکان دارند قسمت دوم - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد والدین چه نقشی در تربیت مذهبی کودکان دارند قسمت دوم ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته تربیت کودک از سایت کودک آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

والدین چه نقشی در تربیت مذهبی کودکان دارند  قسمت دوم

در قسمت قبل به اهمیت عبادت در کودکی پرداخته شد و در مورد نقش تمهیدی ، الگویی و تبلیغی والدین در تربیت مذهبی کودکان مطالبی ارائه شد ، اینک ادامه مطلب را پی می گیریم...

والدین چه نقشی در تربیت مذهبی کودکان دارند قسمت دوم
تربیت مذهبی کودکان,عبادت در کودکی,تشویق کودکان




4- نقش تبشیری، تشویقی و تقویتی
مراد از تبشیر، آگاه کردن فرد از آن است که اگرکارخوبی انجام بدهد، در پایان به آن عطیه ای ( پاداش ) داده خواهد شد و خدای تعالی از این روش برای ترغیب بندگان به امور نیک استفاده کرده است، در آن جا که می فرماید: وَ فاکِهَهُ مِمّا یَتخَّیرون و دیگرانی را که در سطوح بالاتری هستند به کسب رضای معبود وعده داده، می فرماید:
"رَضی الله عنهم و رَضوا عنه " و کسب رضایت خدا امرارزشمندی است و لذا در قرآن می فرماید:" و رضوان من الله اکبر"
پس می توان برای جلب نظر فرزندان به سوی عبادت و نماز، از تبشیر استفاده کرد. مانند پدری که به کودک خود می گوید: اگر نماز بخوانی برایت فلان لباس را می خرم. او بدین ترتیب از روش تبشیر بهره جسته است، ولی در مورد کودکان باید تحقق وعده ها نزدیک و سریعاً قابل حصول باشد.
مراد از تشویق آن است که پس از اتمام نماز به فرزندمان چیزی عطا کنیم . این امر موجب دوام عبادت و استمرار توجه به فریضه نماز می گردد.
کودک با دریافت پاداش تمایل بیشتری به انجام عبادت از خود نشان می دهد و باید به تدریج که بزرگ تر می شود،  سخن از اهمیت و فلسفه نماز نیز به میان آورد تا عادت کردن به اقامه نماز همراه با فهم و درک بهتر از این عبادت باشد.
در تشویق کودکان باید دقت کنیم چیزی که در اختیار کودک قرار می دهیم مورد علاقه وی باشد. این امر در مورد تبشیر و تقویت نیز صادق است.
منظور از تقویت آن است که در اختیار کودک چیزی را قرار بدهیم که موجب احتمال افزایش رفتار در او بشود و تفاوت آن با تشویق دراین است که تشویق موجب افزایش عمل نمی شود، اما تقویت می تواند چنین پیامدی را در برداشته باشد. بدین ترتیب اگر چیزی در اختیار کودک قرار بدهیم و باعث افزایش عبادت و نماز در وی  بشود، آن چیز نقش تقویت کننده دارد. نتیجه آن که باید برای تشویق و ترغیب فرزندان به امور عبادی از تبشیر، تشویق و تقویت کردن بهره بجوییم و حتماً برای اعطای شی ء به کودک ، بر اثر تجربه به امور مورد علاقه وی شناخت پیدا کنیم تا شاهد تاثیر فراوان آن باشیم.
5- نقش تسهیلی ( سهولت بخشی)
انجام عبادت و نماز به صورت کامل و تفصیلی و به جای آوردن تمامی شرایط آن کار دشواری است. لذا به منظور ترغیب کودکان می توان درعبادات آنان تسهیلاتی در نظر گرفت. همان گونه که امام صادق (ع) فرمود: کودکان خود را در سحرگان  بیدار کنیم تا روزه بگیرند اما در طول روز هر وقت که خواستند می توانند افطار نمایند. دراین جا ملاحظه می شود که با توجه به طاقت کم کودکان برای روزه داری و عدم توان گرفتن روزه کامل ، آنها را تشویق می نماییم به مقداری که می توانند روزه بگیرند. برای نماز خواندن کودکان نیز می توان تسهیلاتی فراهم ساخت. برای مثال، تهیه آب ولرم در آن جایی که آب خانه سرد است. این امر به ویژه برای خواندن نماز صبح توسط کودکان ضرورت دارد. پهن کردن جا نمازآنها ، یا مختصر کردن برخی از ادعیه در قنوت و اموری نظایر اینها می تواند انجام عمل عبادی توسط کودکان را سهولت بخشد. البته با افزایش سن آنان می توان برکیفیت عبادت های آنها افزود و سطح راز و نیاز آنان را با خالق اعتلا بخشید؛ اما تحمیل عبادت های سخت و دشوار و ایجاد سختی های فراوان که با توان و سن آنها متناسب نیست می تواند موجبات زدگی از دین را فراهم سازد.
6- نقش تذکر و یادآوری
به طور قطع کود کانی که به تازگی به عبادت و نماز رو آورده اند ممکن است اوقات نماز را فراموش کنند و گاه ناخواسته نماز خود را در وقت مناسب نخوانند. به منظور پیشگیری از بروز چنین امری، باید در نظر داشته باشیم که گاه تذکراتی را به چنین کودکانی بدهیم، اما تذکراتی ملایم و لطیف. برای مثال: پسرم الان موقع نماز ظهر است، عزیزم بیا نمازت را بخوان. ضرورت تذکر از آن جهت روشن است که کودکان در شناخت وقت و زمان، به قابلیت و توانایی های کافی دست نیافته اند . چنین تذکراتی می تواند عبادت و نماز را به آنان یاد آوری کند و با عوامل زمینه ساز قبلی و ایفای نقش هایی که قبلاً ذکر آنها رفت، انجام به موقع نماز را توسط آنان ممکن سازد. ولی اگر تذکرات به موقع والدین نباشد گاه کودک دچار فراموشی شده ، از اقامه نماز باز می ماند. وجود تذکرات لطیف و سازنده امری مفید و لازم است و حتی درمورد بزرگ ترها نیز مصداق خواهد داشت. چنان که قرآن می فرماید: " فذکـّر اَن نفعت الذکری" و در آیه دیگری می فرماید: " فذکر، ان الذکری تنفع المومنین."

7- نقش حمایتگری
کودکان گاه در حین اجرای عبادت یا به هنگام برخورد با دیگران ممکن است دچار شبهاتی در مورد نماز و عبادت بشوند. همچنین ممکن است نکاتی که می شنوند باعث تردید آنان شده، آنها را از خواندن نماز و انجام عبادت باز دارد. لذا به منظور حفظ  تمایل و اشتیاق آنها به عبادت، باید درصدد حمایت از آنها برآمد و پاسخ این شبهات را با نگرشی علمی و عقلانی داد تا در خور فهم کودک باشد و حتماً باید به زبانی ساده بدان پرداخت تا مشکلاتی که نسبت به انجام عبادت و نماز در ذهن کودک بروز کرده است برطرف شده، با آرامش و طیب خاطر به عبادت بپردازد. باید برای کودکان گفته شود که وقتی آنها نمازمی خوانند خداوند به آنان حسناتی می دهد و آنها را بیشتر دوست می دارد. پس کودک برای انجام عبادت و ادامه دادن آن نیازمند حمایتگری بزرگ ترهاست و حمایت فکری و معنوی آنها کودکان را در انجام عبادات استوار می گرداند.
بحث و نتیجه گیری
نماز خواندن در دین مبین اسلام اهمیت شایانی دارد. نماز ستون دین معرفی شده  و آدمی را از زشتی ها و منکرات باز می دارد، چرا که حق تعالی در قرآن می فرماید: "ان الصلوه تنهی عن الفحشاء و المنکر". از سوی دیگر، برای حفظ ارزش والای نماز، علی (ع) در محراب و حسین بن علی (ع) در صحرای مالامال از عشق کربلا به شهادت رسیدند. خداوند می فرماید: "اَقم الصلوة لذکری"، نماز را برای ذکر من بر پا دار و ذکر را زمینه لازم برای ارائه لطف دانسته و  فرموده:" واذکرونی اذکر کم"، مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم و مراد از یاد، برخوردار کردن بندگان از الطاف مزید خویش است. نماز رمز  دست یافتن به فلاح و رستگاری است: " قد افلح المومنون الذین هم فی صلوتهم خاشعون." و اگر انسانها ایمان بیاورند خدا درهای رحمت و برکت را از آسمآنها و زمین برآنها می گشاید و لذا فرمود: "و لو ان اهل القری آمنوا واتقوا لفتحنا علیهم برکات من السماء و الارض". نماز رمز این گشایش ها و برکت هاست و مددکارانسان در شرایط سخت محسوب می شود. بیهوده نیست که ابن سینا این فیلسوف بزرگ مسلمان به هنگام برخورد با مشکلات و مسائل پیچیده ای که قادر به حل آنها نبود رو به سوی خالق می کرد و نماز می خواند و به برکت این نماز ، خداوند مساعدت می نمود و معما گشوده می شد. رمز این حرکت و تلاش ابن سینا را می توان در این آیه کریمه یافت که می فرماید: "اِستـَعینوُا بالصَبر و الصَلوة ". یعنی از نماز و روزه کمک و استعانت بجویید. پس نماز را یاوری قدرتمند و حاوی فواید دنیوی و اخروی فراوان بدانیم. با چنین نگرشی باید به تشویق و ترغیب کودکان بپردازیم تا این عبادت حیات بخش از کودکی با وجود آنهاعجین گردد وسلامت دین و دنیا و جهان آخرت آنان در پرتو آن تأمین شود. والدین نیز برای تحقیق این امر در نزد ذات باری صاحب اجر خواهند بود.

تبیان

والدین چه نقشی در تربیت مذهبی کودکان دارند قسمت دوم گردآوری توسط بخش اصول تربیتی نوجوان سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات