راه های درمان حسادت -آکا

,[categoriy]

آکاایران: راه های درمان حسادت

آکاایران: راه های درمان حسادت را بدانید. 

 

به گزارش آکاایران: یکی از صفات ناپسند انسان ها حسد است و کمتر کسی یافت می شود که از آن، پیراسته باشد. حسد، هم برای فرد زیان دارد و هم برای جامعه. علماء اخلاق آن را یکی از نکوهیده ترین صفت ها شمرده اند؛ زیرا که زیان حسد، دو جنبه دارد:

 

 

 

از طرفی به شخص حسود زیان می رساند و از طرفی، کسی را که به او حسد برده شده؛ یعنی محسود را در خطر نیستی و نابودی قرار می دهد. هر جامعه ای، بیشتر افراد آن، در یکی از این دو موقعیت قرار دارند. و هنگامی که اکثریت افراد جامعه، در خطر قرار گرفتند، رشد و پیشرفت این جامعه دچار اختلال، رکود و گاهی توقف می شود.

 

حسد در تمام طبقات موجود است و اختصاص به جنس و صنف و دسته ای مخصوص ندارد. گمان نرود که طبقه مرفه، به واسطه برخورداری از ناز و نعمت از حسد به دور هستند؛ بلکه گرفتاران این صفت زشت اخلاقی و رفتاری در این دسته نیز فراوان اند. شاید یکی از علل آن که دیکتاتورها، رجال  و بزرگان کشوری، خود را نابود می کنند، حسد آنها باشد. چون نمی توانند ببینند به جز خودشان، کسی دیگر، ثروتی یا شخصیتی و مقامی داشته باشد. هر چند خودشان بالاتر از آن را داشته باشند؛ ولی بر همان اندازه ای که دیگران دارند، حسادت می ورزند.

 

 

 

پس حسد، همان طوری که از زیر دست نسبت به بالا دست رخ می دهد از بالا به پایین و از مهتر به کهتر نیز بسیاراست. و از مساوی به مساوی، نیز خواهد بود؛ بلکه فراوان است و این گونه حسد بیشتر در میان خویشان، دوستان و نزدیکان اتفاق می افتد.

 

حسد چیست؟
حسد، آرزوی دور شدنِ نعمتی، از کسی است و دستیابی حسود به آن. که گاه می شود که حسود، خودش آن نعمت را دارد، و به آن حسد می ورزد. و گاه می شود که حسود زیان خویش، بلکه مرگ خود را می خواهد، تا نعمت آن کس سلب شود.

حسد و رحمت خداوند
آنچه مسلم است، این است که حسود مادامی که حسادت می کند، از رحمت خداوند دور است. هر چند شب و روز عبادت کند. زیرا عبادت های حسود رنگ حسد را دارد. و کردارهای نیک وی، زهرآلود است. پس در درگاه حضرت باریتعالی، مورد پسند نخواهد بود.

 

 

 

عقل سالم، چنین حکم می کند که آدمی، با داشتن عوامل ارثی و محیط پرورش و تعلیم و تربیت مخصوص، باید چنین و چنان کند، و غیر از این نمی تواند انجام دهد. و اگر به علت داشتن حس حسادت، که خود بیماری زیان آورِ روانی است، حرکات و اعمال خود را با دوستان و آشنایان خودش، که هر یک ژنهای ارثیِ مخصوص و محیط پرورش دیگری داشته اند، مقایسه کند و به خود فشار آورد که قدم در راه آنان گذارد، گرفتار عوارض روانی می شود و راه صلح و صفای زندگی را از دست می دهد. حس حسادت، مثل یک میکروب وارد بدن آدمی می شود. و آثار شوم خود را در نهاد اشخاص می گذارد؛ بنابراین، همانطور که بشر، برای جلوگیری از ابتلای به بیماری های جسمی ، خود را واکسینه می کند و یا با تصفیه آب و ضد عفونی کردن سبزی، و سایر وسایل، خود را از ابتلای به بیماری مصون می دارد، لازم است محیط زندگی خود را از لوث میکروب کثیف و پردردسر حسادت نیز بزداید.

 

 

 

و با تعقل کامل و در نظر گرفتن ممکنات خود، راه حقیقی زندگی را بیابد؛ چون عقل سالم، راه حسادت را نمی پیماید و به خوبی می داند که اگر کسی مثلا از نظر مادی از دیگران افزون است، نه چنان است که خوشبختی را در آغوش دارد و یا دیگری که،کم پول تر است، به بدبختی  کامل، افتاده باشد؛ بلکه به عکس، اگر اصل را در زندگی لذت به حساب آوریم، عقل سالم، حکم می کند که آماده داشتن همه گونه وسایل تنعم، سبب می شود که صاحب آن، بدان نعمت ها خو بگیرد. و این بار برای احساس لذت، در پی فعالیت شدیدتر و وسیع تری باشد؛ روی این اصل، چه بهتر که آدمی خیلی متنعم نباشد تا بتواند از زندگی عادی خود بیشتر لذت ببرد.

یکی از دانشمندان آمریکایی که در مورد خودکشی های کشور خود، مطالعاتی اظهار داشته است که خودکشی، در تودة اغنیاء سه برابر توده فقرا است. علتش این است که اغنیاء، با داشتن همه چیز باز هیچ ندارند؛ یعنی زندگی شان فاقد لذت است.

عقل سالم به خوبی می داند که زندگی کردن با پول زیاد و مقام والا داشتن نیست؛ بلکه آدمی با عقلش زندگی می کند نه با پولش. با این توضیح می توان گفت یکی از راه های غلبه بر حسد آشنایی و توجه به ضررهای فردی و اجتماعی آن است.

 

مراتب حسد
1. اینکه شخص حسود، طبعاً بدخواه دیگران باشد، ولی خودش از این حال، ناراحت و عقلاً از این میل قلبی، متنفر باشد، و به همین دلیل بر نفس خود غضبناک بوده و در فکر چاره ای برای رفع آن باشد. این قسم از حسد چون از اختیار انسان، خارج است قطعاً مورد عفو پروردگار است.

2. اینکه این میل قلبی را دوست داشته و در ناگواری های محسود به وسیله قول یا فعل، شادمانی خود را اظهار کند، این قسم از حسد، قطعاً ممنوع و حرام است.

3. قسم سوم حالتی است میانة دو حالت قبلی، یعنی آن که در قلب حسد بورزد و از حسد خود، به هیچ وجه ناراحت نباشد، و درصدد رفع آن بر نیاید. ولی ظاهرا خود را از اطاعت حسد و انجام مقتضیات آن حفظ کند. در حکم این قسم، بین عرفاء، اختلاف است. ولی در هر حال حسد است و برای سلامت روانی انسان ضررهای فراوان دارد.

علل و اسباب حسد

 

 

1. عداوت و دشمنی
به این معنی که انسان وقتی با کسی دشمن شد، هیچ خیری را برای او نمی خواهد و لذا متنعم بودنش را دوست ندارد.

 

 

2. کبر
شخص حسود می خواهد بر دیگران تکبر کند و اگر آنها متنعم باشند، زمینه ای برای کبر او باقی نمی نماند تا تکبر کند؛ برای همین دوست دارد دیگران متنعم نباشند و زمینة تکبر او فراهم بماند.

 

 

3. تعجب
این سبب درموردی است که نعمت، به قدری باشد که انسان تعجب کند که شخصِ آن چنانی به نعمتی این چنینی دست یابد.

 

 

4. ترس از نرسیدن به مقصود
به این معنی که انسان بترسد محسود با نعمتی که به دست آورده، می تواند مانعِ منافع او شده و او را از رسیدن به مقصود باز دارد. مثل تاجری که می ترسد همکارانش با داشتن فلان مقدار سرمایه در بازار، رقیب او شوند.

 

 

5. حب ریاست
چون ریاست معمولاً مبتنی بر این است که رئیس، نعمتی داشته باشد که دیگران از او محروم باشند. لذا شخص ریاست طلب، وقتی ببیند، دیگران به نعمتی شبیه آنچه او دارد، دست یافته اند، حسد می ورزد.

 

 

6. خباثت درونی و بخل ذاتی نسبت به بندگان خدا
کسانی هستند که متنعم شدن دیگران، هیچ ضرری برای آنها ندارد، ولی به علت خباثت ذاتی و بخلی که دارند، از گرفتاری دیگران شاد و از متنعم بودن آنها در عذابند.

 

 

7. عدم تحمل برتری دیگران
کسی که می بیند دوستش، برادرش، فامیلش، همکلاسیش و… از نظر مقام و موقعیت پله های صعود را طی می کند ولی خود او هم چنان سر جای خود ایستاده یا اگر هم خودش مراحل رشد و ترقی را می پیماید، چشم ندارد که ببیند کسی از او پیشگام تر است، از درون میلی دارد که آن شخص زمین بخورد نعمت از او گرفته شود و دیگر توان ترقی و پیشرفت نداشته باشد.

 

 

راه علاج حسد
حسد از دو راه علمی و عملی معالجه می شود که به ترتیب به پرداخته می شود.

 

راه علمی:
علاج این مرض، این است که حسود بداند، حسد خسران دنیا و آخرت را برایش به وجود می آورد؛ زیرا حسد در واقع، عبارت است از: خشم بر رحمت خداوند و ناخوش داشتن نعمت او، که بین بندگان خود تقسیم نموده است. و این نحوة نگرش ناسپاسی در برابر خداوند است و از طرفی دیگر، حسود بداند که با حسد، از شیوه عملی، رفتاری و فکری اولیاء خدا خارج شده و با شیطان هم مسلک گشته است؛ چه اینکه اولیاء خدا، بندگان او را دوست دارند و ابلیس و کفار، پیوسته برای مؤمنین آرزوی بلاء می کنند و زوال نعمت آنها را خواستارند.

خدای متعال می فرماید: «اِن تَمْسَسکم حسنة تسُوء هم و إن تُصبکم سیئةٌ یفرحُوا بها»؛[1]

اگر خیری به شما (مؤمنین) برسد آنها (کفار) بدحال و غمگین می شوند و اگر حادثه ناگواری برایتان پیش آید، شادمان می شوند.

 

دنیا آن قدر ندارد که بر او شک برند
ای برادر که نه محسود بماند نه حسود
اینها ضررهایی است که حسد، برای دین و آخرت انسان به بار می آورد. و اما ضرر دنیایی حسد، آن است که حسود، در عذابی دردناک و غم و غصه ای سوزناک که حسدش برای او فراهم کرده به سر می برد؛ زیرا می بیند که روز به روز نعمت، نصیب افرادی می شود که وی به ظاهر آنها را دشمن خود می پندارد. و حسد او هر چند فراوان باشد، در نعمت دیگران تأثیر ندارد. اگر حسد حاسدان در نعمت ها، مؤثر بود با حسد کفار، هیچ نعمتی برای مؤمنین باقی نمی ماند.

آری! حسد، هیچ ضرری به محسود نمی رساند. چون نعمتی را که خدا برای بندگانش مقرر کرده است را با هیچ وسیله ای نمی توان سلب کرد. بله! همان طور که گفتیم، زیان حسد، متوجه حسود است و به حال محسود نافع و برای دنیا و آخرت او مفید است.

 

 

راه و معالجه عملی حسد
علاج عملیِ حسد، آن است که حسد و تمام اقوال و افعالی را که حسد اقتضاء می کند، محکوم کند و خود را به انجام نقیض آنها مکلف نماید. مثلا اگر حسد، اقتضا می کند که متعرض عرض و آبروی محسود شود، زبانش را به مدح و ثنای او مکلف کند و اگر موجب قطع بخشش به او می شود، خود را به بخشش بیشتری، وادار نماید.

 

و در نتیجة چنین رفتاری محسود به او محبت پیدا می کند و در اثر محبت او، شخص حسود، محبت پیدا می کند و بین آنها دوستی و موافقت ایجاد می شود و همین دوستی، مادّة حسد را خشک می کند و این سختی های اولیه برای حسود، به صورت خُلق و خوی در می آید و دیگر برایش سخت نخواهد بود.

خلاصه آن که، اولاً، حسد جزء نابهنجاری ها است و از خواص عقل سلیم نیست. ثانیاً، شخص حسود، قبل از اینکه بتواند، سبب ایجاد ناراحتی دوستانش شود، و آنها را با گفتار و یا کردار خود، بیازارد، با باطن آلوده خود، تحریکات شدید عصبی در مراکز مغزی و به خصوص، عاطفی خود، ایجاد کرده و اعمال حیاتیِ درونی خود را واژگون ساخته است.

منبع :

  • اشتراک
  • گزارش تخلف
  • 0 محبوب

اخبار اکاایران