برقراری ارتباط اجتماعی سالم- آکا

برقراری ارتباط اجتماعی سالم

هر رابطه ی سالمی باید بتواند به نیازهای متقابل متعارف و منطقی طرفین پاسخ مثبت دهد. این امر زمانی امکانپذیر است که طرفین رابطه، فهم مشترکی از درستی علت رابطه با یکدیگر داشته باشند.
یک رابطه ی سالم، «تنها» براساس نیاز متقابل دو طرف پا نمی گیرد، بلکه این «اشتراک» در نیاز متقابل است که رابطه ی سالم را آشکار می سازد. فرضا؛ مناسبات موجود، رابطه بین سرمایه و کار را، یک نیاز و ضرورت می انگارد و آن را تحمیل می کند؛ یعنی سرمایه به نیروی کار احتیاج دارد و نیروی کار ، بدون حضور و وجود صاحب سرمایه امکان حیات و زندگی ندارد...

روابط اجتماعی,روابط اجتماعی سالم,رابطه دوستی سالم

در چنین رابطه ی نیازمندانه ی تحمیل که یک طرف غالب و طرف دیگر مغلوب است، مشکل بتوان از رابطه ای سالم بین آن دو سخن گفت! توجه داریم که در این رابطه، «نیاز متقابل» وجود دارد، اما نمی توان در آن، جا و مکانی برای یک رابطه ی سالم پیدا نمود. دلیل آن نیز چندان غامض و پیچیده نیست؛ سرمایه دار خریدار نیروی کار و کارگر فروشنده ی آن است.
نتیجتا، چنین رابطه هایی که بازار عرضه و تقاضا بر آن حکم میراند و نرخ گذاری بر انسان اعمال می گردد، و خرید و فروش انسان، اساس رابطه را تشکیل می دهد، نمی توان تمنای هر یک از آن دو را (خریدار و فروشنده) نادیده گرفت که برای برداشتن کلاه از سر هم اقدام نکنند و بی تفاوت باشند.
بنابراین، هر رابطه ای که مقوله ی خرید و فروش در آن نقش ایفا کند، نمی شود آن را رابطه ای سالم دانست، بدیهی ست در چنین ورطه ای، هر چه نقش خرید و فروش رابطه کم رنگ تر و پر رنگ تر باشد، درصد سلامت آن نیر، به همان نسبت، تغییر می کند. این امر تنها در رابطه ی بین کار و سرمایه نیست که دیده می شود، در هر رابطه ای که پای خرید و فروش درمیان باشد، رد عدم سلامت آن را به وضوح می توان مشاهده کرد. حتا در رابطه ی خرید و فروش متعارف ازدواج ها نیز خود را نشان می دهد که چگونه روابط انسانی و نیازی دو انسان را مقوله ی بده و بستان ها تعیین می کند. و این است که عاقبت اغلب چنان روابطی در نافرجامی سپری می شود، چرا که هیچ کدام بر پایه ی روابط سالم استوار نبوده اند.
ممکن است شما بتوانید با کمک تجربه و مهارت، کالایی بخرید که از آن راضی و فروشنده نیز به همان دلایل، از فروش کالایش خشنود باشد. حتا این بده بستانِ موفق نیز نمی تواند بازتاب و نتیجه ی یک رابطه ی سالم باشد، چرا که دو طرف ماجرا توقعشان از رودررویی با یک دیگر در اندازه ی همان خرید و فروشی محدود بوده است که هریک نیاز داشته تا فقط به عمل خود بیاندیشد. آن دو هرگز به نیاز طرف مقابل فکر نکرده اند... که حلقه ی مفقوده ی «رابطه ی سالم» در همین نکته است که اگر طرفین تنها به نیاز خود بپردازند، «رابطه ی سالم» جایی در ذهن اشغال نخواهد کرد و به عکس؛ اگر هر طرف رابطه نسبت به نیاز خود و طرف مقابل حساس باشد و بتواند این هر دو نیاز را صمیمانه و مشارکتی درک و حس کند، و واکنش متناسب با آن را بروز دهد، می توان چنین رابطه ای را سالم نامید.
چنین حالتی از رابطه (سالم)، ناشی از رفتارها و خصلت هایی است که هر چه بیش تر بتوان بر آن ها تسلط یافت، بیش تر می توان «رابطه ای» را سالم تر کرد. عمده ترین خصلت یک رابطه ی سالم، نفی برتری طلبی است. رابطه ی سالم، طرف برتر را تحمل نمی کند، چرا که پذیرش برتری طرف، اسارت را در پی می آورد و نه یک رابطه ی سالم را...
شخص ممکن است خیلی دانا، دانشمند و توانا در بسیاری زمینه ها و حتا مالی باشد، اما اگر او نتواند بفهمد که تمام توانایی هایش، محصول مجموعه شرایطی است که از آن برخوردار بوده و لذا بر همه ی آن توانایی ها، تنها خودش صاحب و مالک نیست، در این صورت در رفتار نسبت به تمام روابطش آن را لحاظ می کند و نتیجتا خود را از خودفروشی و خودنمایی نجات می دهد!
برتری طلبی، عمده ترین دشمن شماره ی یک رابطه ی سالم است. نمونه ی این برتری طلبی ها، به سادگی در روابط موجود بسیاری از افراد در زندگی روزمره و حکومت ها، احزاب و گروه های به ظاهر همسو هم دیده می شود که حاصل تمام آن ها تیره گی و درگیری های بسیار در روابط است.
یکی دیگر از خصال رابطه ی سالم، دفع و نفی «خود کم بینی» است؛ فرد برخوردار از یک رابطه ی سالم، می کوشد تا هرگونه «خود کم بینی» را مردود شمارد. او می داند که باور بر کوچک بینی خود، اثبات بر بزرگ بینی طرف دیگر است که البته حاصل آن رابطه ای می شود که نامش را نمی توان «سالم» گذاشت.
تردید نیست که «خود کم بینی»، اطاعت را در پی می آورد و در ادامه اش، چاپلوسی و حقارت را تحمیل می کند.
البته بنا نیست تا در یک رابطه ی سالم، هر دو طرف، از هر نظر امکانات برابر داشته باشند، مهم این است که بتوانند داشته هایشان را با درک صحیح نسبت به نیازهای متقابلشان، به درستی تقسیم کنند.
یک اندیشه و تفکر «رابطه ی سالم» درکی از حسادت و عقده ی حقارت نسبت به هیچ کس ندارد.
در نهانِ مفهوم حسادت، میل غلطی نهفته است که می خواهد جای دیگری باشد، اما توانش را ندارد. بدیهی ست که رابطه ی سالم بنا ندارد تا شخص، خودش نباشد و در حسرت دیگری شدن، دست و پا بزند! این رابطه از این رو غلط است و سالم نیست که طرف رابطه بر وجود عینی خودش باور ندارد و البته کسی که خودش را باور ندارد و در حسرت دیگری شدن غوطه می خورد، توانا نخواهد بود تا رابطه ای سالم بنا نهد.
هر کس که برای برقراری رابطه ی سالم می کوشد، خصلت «صداقت» در رابطه را جدی می گیرد و از هرگونه ملاحظه کاری های محافظه گرانه که ناشی از ملاحظات کوته نظرانه و حساب گرانه است، پرهیز می کند. در یک رابطه ی سالم، صداقت حرف نخست را می زند. تردید نیست که فاعل در چنین رابطه ای، هرگز خود را مغبون نخواهد یافت چرا که پاداش «صداقت» پشیمانی نیست. در این فرایند کسی باید پشیمان شود که در رابطه صداقت نداشته و با حیله و نیرنگ و به خاطر منافع حقیرانه ی شخصی اش رابطه ای را آلوده نموده است. در چنین حالتی، آن شخص ماسک زده و یا دگرگون شده نیست که در ایجاد یک رابطه ی ناسالم خود را برخوردار و زرنگ فرض کرده است، برخوردار کسی بوده است که در رابطه اش صادق بوده و اوست که برای همیشه قادر خواهد بود تا گذشته اش را زیبا ببیند و از آن لذت برد، هر چند که اکنون استمرار آن گذشته متوقف شده باشد.
دیگر خصلت یک رابطه ی سالم، ایجاد دایره ای بسته در گرد دو نفر و یا یک گروه بسته نیست، چنین روابطس که در دایره ی بسته ی خود، با خشنودی! زیست می کنند و دنیا را تنها در محدوده ی بسته ی خود می نگرند و در عمل ترویج کننده ی روابط ناسالم با دیگران و حفظ رابطه ی سمبلیک سالم با خود باشند، فرجامی نیک از یک رابطه ی سالم برای خودشان به همراه نخواهد داشت. ویژگی رابطه سالم در این است که آن را در «مجموعه» مورد توجه قرار داد. رابطه ی بسته و خفه ی بین دو دوست، یک گروه و حتا دو همسر نیز که تنها و فقط محو یک دیگر شوند و جهان بیرونی را برای رفع خودخواهانه ی نیازهایشان به خدمت گیرند، آخر عاقب سالمی را نوید نمی دهد. تردید نیست که چنین گروه ها و زوج هایی، نمی توانند تفاوت خود با جهان بیرونی را نبینند و نسبت به آن بی تفاوت باقی بمانند و یا جهان بیرونی نیز به سادگی خود را در خدمت نیازهای آن دو قرار نمی دهد. نتیجتا تاثیرگذاری منفی متقابل جهان بیرونی و این موجودات خودنگر باعث می شود که چنان زندگی های درون نگرانه، با چالش های غیرقابل حلی مواجه گردد.
دیگر صفت رابطه ی سالم، آرامش است. در چنین رابطه ای، هیچ «خود» نشان دادنی لازم نمی آید. صاف و ساده بودن، پاسخگوی همه ی معماها می شود. کسی عظمت و بزرگی اش را به رخ نمی کشد و نیاز به تحقیر دیگران ندارد. از پُز دادن بی زار است و نسبت به آنان که خودنمایی می کنند به دیده ی ترحم و دلسوزی می نگرد. رابطه ی سالم باور دارد که آرامش در باور به خود و در باور به دیگران است.
شاید برقراری روابط سالم چندان آسان نباشد، اما «تلاش» در این راه، بودن در به دست آوردن همه ی زندگیست.

منبع:ویستا
ویرایش وتلخیص:آکاایران

گردآوری توسط بخش روانشناسی روابط اجتماعی سایت آکاایران

اخبار اکاایران

اخرین مطالب آکاایران

تبلیغات