وقتی به مجلس عمومی می روی... - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد وقتی به مجلس عمومی می روی... ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته روابط اجتماعی از سایت خانواده آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

وقتی به مجلس عمومی می روی...

هر کاری را بهتر است طبق اصول ان انجام دهیم تا موفق بوده و نتیجه ی درستی بگیریم .برای شرکت در جمع باید قواعدی را رعایت کنیم.

وقتی به مجلس عمومی می روی...
,روانشناسی روابط اجتماعی

در اسلام، حضور در مجالس عمومی دارای آداب خاصی است که به مهم ترین آنها می پردازیم:

سلام کردن هنگام ورود

یکی از آداب ورود به مجلس، سلام کردن به اهل مجلس است. سلام کردن به اهل مجلس دو حُسن دارد: اول اینکه احترام گزاردن به حاضران در مجلس است. دوم اینکه موجب می شود فرد هنگام ورود به مجلس، از حیرانی و سرگردانی به درآید. امام علی(ع) می فرماید: «لِکُلّ داخلٍ دهِشهٌ فَابْدۆوا بِالسَّلامِ؛ آغاز کنید به سلام؛ [زیرا] هر وارد شونده ای [دچار] سرگشتگی است». 1

روش نشستن در مجلس

نشستن در مجالس آدابی دارد از جمله اینکه:

ـ بهتر است انسان رو به قبله بنشیند، چنان که «بیشتر اوقات، پیامبر رو به قبله می نشست».2

ـ در کنار آخرین نفر باید نشست. رسول خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «هر گاه یکی از شما به مجلس درآید، کنار آخرین نفری که نشسته است، بنشیند».3

ـ در کنار گذرگاه ننشیند. امام علی صلی الله علیه و آله می فرماید: «از نشستن در گذرگاه بپرهیز».4

ـ در صدر مجلس ننشیند، مگر با شرایطی.

امام علی(ع) این شرایط را چنین بیان می فرماید:

الف) هر گاه از او پرسش کنند، پاسخ دهد.

ب) هرگاه دیگران از سخن گفتن درماندند، او سخن گوید.

ج) نظری بدهد که خیر و صلاح اهل مجلس در آن باشد.

هرکس این سه ویژگی را نداشته باشد و در صدر مجلس بنشیند، احمق است.5

نقل است که «پیامبر هرگاه وارد مجلس می شد، در پایین ترین جای مجلس می نشست».6

جا دادن به دیگران

مجالس و محافل ظرفیت محدودی دارند، به گونه ای که اگر همه افراد بخواهند به طور کامل راحت بنشینند، جا برای دیگران تنگ می شود. در نتیجه، همه نمی توانند در جای مناسب بنشینند.

خداوند در قرآن مجید در این باره می فرماید:

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِذَا قِیلَ لَکُمْ تَفَسَّحُوا فِی الْمَجَالِسِ فَافْسَحُوا یَفْسَحِ اللَّهُ لَکُمْ. (مجادله: 11)

ای کسانی که ایمان آورده اید، چون به شما گفته شود در مجالس جای باز کنید، پس جای باز کنید تا خدا بر شما گشایش بیاورد.

روایت می کنند رسول خدا صلی الله علیه و آله در مجلسی نشسته بود و مردی وارد شد. پیامبر برای او خود را جابه جا کرد. آن مرد گفت: «ای پیامبر خدا، جا زیاد است.» رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: «حق مسلمان بر مسلمان است که چون دید می خواهد کنار او بنشیند، خود را برای او جابه جا کند».7

یکی از آداب مجلس، حفظ اسرار آن است؛ یعنی لازم نیست دیگران از آنچه در مجلس اتفاق افتاده است، باخبر شوند

با فاصله نشستن در تابستان

مناسب است انسان در تابستان که هوا گرم است، در مجلس، با فاصله بنشیند.

از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله نقل شده است: شایسته است برای آنان که در تابستان دور هم می نشینند، میان هر دو نفر به اندازه ای فاصله باشد که از گرما ناراحت نشوند .8

حفظ اسرار مجلس

یکی از آداب مجلس، حفظ اسرار آن است؛ یعنی لازم نیست دیگران از آنچه در مجلس اتفاق افتاده است، باخبر شوند. رسول خدا صلی الله علیه و آله به صراحت، مسلمانان را از فاش کردن اسرار محفل ها باز داشته است، چنان که می فرماید: «مجلس ها امانت هستند و فاش کردن راز برادرت خیانت است.»9

ایشان در سخنی دیگر می فرماید:

... وقتی دو کس با هم انجمن می کنند، آنچه میان آنها می گذرد، امانت خدا است. پس روا نیست که یکی از آنها برخلاف میل و رضایت برادرش، آنچه را در آن محفل گذشته است، فاش سازد.10

در آداب اسلامی، حتّی به نشانه های پنهان و سرّی بودن گفتار نیز پرداخته شده است. لزومی ندارد گوینده خواهش و تمنا و تأکید کند که گفته اش به صورت اسرار نزد ما باشد. همین که به اطراف نگاه کند و دریابیم که مراقب است شخص دیگری آنجا نباشد، کافی است که سخنان او به عنوان اسرار حفظ شود. رسول خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «اذا حَدَّث الرّجُل بِحدیثٍ ثمّ التفتَ فهی أمانهٌ؛ هنگامی که کسی سخن بگوید و سپس به اطراف خود بنگرد، آن سخن، سرّ و امانت است».11

پرهیز از شرکت در مجالس معصیت بار و شبهه انگیز

در اسلام، مجلس دارای حُرمت و احترام است، چنان که رسول خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «مجلس ها امانت هستند».12  ازاین رو، مسلمان نمی تواند و نباید در هر مجلسی شرکت کند.

امام صادق(ع) در این باره می فرماید:

سزاوار نیست مۆمن در مجلسی بنشیند که در آن معصیت خداوند می شود و او نمی تواند آن وضع را تغییر دهد. 13

شرکت در مجلس گناه، گناه است، هرچند انسان مرتکب گناهی نشود و با اهل مجلس هم صدا نگردد؛ زیرا شرکت در چنان مجلسی عملاً امضای گناه است، مگر اینکه هدف او تغییر مسیر آن و انجام وظیفه بزرگ امر به معروف و نهی از منکر باشد. افزون بر این، مشاهده صحنه های آلوده به گناه درحالی که انسان در برابر آنان بی اعتنا باشد، روح را تاریک و زشتی گناه را در نظر آدمی کم می کند و شخص را به گناه عادت می دهد. 14

از این رو، بهتر است انسان در مجالسی شرکت کند که به جای معصیت، دل را زنده کند و آن، محفل و مجلس مۆمنان است که در آن ذکر خدا و اهل بیت(ع) برپا می شود.

امام رضا(ع) می فرماید: هرکس در مجلسی که یاد و نام ما در آن نگه داشته می شود، بنشیند، روزی که دل ها می میرند، دل او نمی میرد. 15

انسان باید در مجالس عمومی برای حفظ شخصیت خود، از بعضی عادت های ناروا که مردم آن را بی ادبی می دانند و موجب رنجش خاطر دیگران می شود، بپرهیزد

نان که رسول خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «وقتی کسی کنار تو نشسته است، با دیگری نجوا مکن

پرهیز از نجوا کردن یا سخن گفتن در گوشی در مجلس

یکی از آداب مجلس به ویژه مجالس عمومی، پرهیز از نجوا کردن یا سخن گفتن در گوشی است؛ زیرا اگر در جمعی که افراد مختلف حضور دارند، دو نفر با هم به طور خصوصی و در گوشی یا زبان محلّی و زبان قومی صحبت کنند، این کار سبب رنجش خاطر دیگران می شود. در این حالت، برای دیگران سۆال برانگیز است که آن افراد چرا می خواهند مطلب یا مطالبی را از آنان پنهان کنند و چرا آنان را نامحرم و بیگانه می دانند. به همین دلیل، در آداب اسلامی، مردم از نجوا کردن در مجالس عمومی منع شده اند، چنان که رسول خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «وقتی کسی کنار تو نشسته است، با دیگری نجوا مکن».16

در بعضی موارد ممکن است این کار ضرورت پیدا کند. در این صورت، اگر فرد بتواند، باید آن سخن را در جایی که دیگران نباشند، به فرد مورد نظر خود بگوید.

پرهیز از عادت های ناروا و بی ادبانه

انسان باید در مجالس عمومی برای حفظ شخصیت خود، از بعضی عادت های ناروا که مردم آن را بی ادبی می دانند و موجب رنجش خاطر دیگران می شود، بپرهیزد. انسان باید از رفتارهایی مانند آروغ زدن، خلط سینه و بینی بیرون انداختن، پاک کردن گوش و بینی و دندان در حضور دیگران، دراز کردن پا بدون دلیل و بدون اجازه در جمع، شرکت با لباس روغنی و بودار در مجلس و همانند آن خودداری کند. رسول خدا صلی الله علیه و آله در این باره می فرماید: «در جایی که نشسته ای، وقاحت به خرج نده تا مردم از اخلاق زشت تو حذر کنند».17 

دعا و آمرزش خواهی هنگام ترک مجلس

همان گونه که ورود به مجلس با سلام آغاز می شود، بهتر است ترک مجلس نیز با دعا و آمرزش خواهی باشد. رسول خدا صلی الله علیه و آله فرموده است: «هر گاه به هم رسیدید، سلام گویید و دست بدهید و چون از هم جدا شدید، به آمرزش خواهی، یکدیگر را ترک کنید».18

در واقع، دعای پایانی مجلس، تکمیل کننده آداب مجلس است و بدون آن، آداب مجلس ناقص می ماند.

امام باقر(ع) در این باره می فرماید:

مَن اَرادَ اَن یَکتالَ بالمکیال اَلاوفی، فَلْیَقُلْ اِذا ارادَ اَن یَقُومَ مِن مَجلِسه: سبحانَ رَبک، ربِّ العِزّهِ عَمّا یَصِفُونَه و سَلامٌ عَلَی المُرسَلین و الحمدالله رَب العالمین .19

هر که خواهد با پیمانه پر مُزد گیرد، هنگامی که [در مجلس] از جای برمی خیزد، بگوید: ای پروردگار با عزّت و شکوه! پاک و منزهی تو از هر توصیفی. درود بر فرستادگان خدا و ستایش از آن خدایی است که پروردگار جهانیان است.

 

 

پی نوشت ها:

1غررالحکم و دررالکلم آمدی (به صورت موضوعی)، ج 1، ص 539.

2میزان الحکمه، ج 2، ص 741.

3همان.

4همان.

5. همان، ص 743.

6. همان، ص 741.

7. همان.

8. ترجمه و شرح اصول کافی، ج 4، صص 483 و 484.

9. میزان الحکمه، ج 2، ص 745.

10. همان.

11. نهج‌ الفصاحه (با تنظیم موضوعی)، ص 374.

12. میزان الحکمه، ج 2، ص 745.

13. همان.

14. یکصد و پنجاه درس زندگی، ص 120.

15. میزان الحکمه، ج 2، ص 745.

16. همان، ص 743.

17. همان، ص 747.

18. همان.

19. همان.

 

بخش خانواده ایرانی تبیان

منبع : tebyan.net

وقتی به مجلس عمومی می روی... گردآوری توسط بخش روانشناسی روابط اجتماعی سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات