بقعه های استان گیلان (2) - آکا

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بقعه زنجیر آستانه ( سید علی غزنوی )

این بقعه در روستای « تجن گوکه » لاهیجان واقع و به دوره کیاییان تعلق دارد. بنا پلانی مربع به اضلاع 5/14 متر دارد. اتاق حرم دارای گنبد و گوشواره هایی در اطراف بوده است. صندوق بقعه با تاریخ 871 هـ.ق کار استاد محمد بن یادگار بن حاج مسافر تبریزی است. دور تا دور اتاق حرم ، ایوان هایی با ستون های فیلپای وجود دارد. از دیگر مشخصات بنا می توان از بام سفالی ، گل دسته ی آجری ، درِ قدیمی و سنگ قبرهای دوره اسلامی یاد کرد. صندوق بقعه از نفاست ( ارزشمندی ) خاصی برخوردار است.

بقعه سید ابوجعفر ثایری حسنی

این بقعه در جنوب چابکسر ، در روستای میانده قرار دارد و مدفن سید ابو جعفر ملقب به ثایر بالله برادرزاده ناصرالکبیر (الاطروش ) است. سید ابوجعفر آخرین شخصیت علوی بود که در گیلان قیام کرد.

این بقعه دارای پلانی مستطیل شکل به طول 11 متر و عرض 8 متر است و در چهار طرف بقعه ایوان هایی کتابی به عرض 143 سانتیمتر وجود دارد. در حاشیه ایوان ها، ستون هایی با سرستون های چکش برگردان شده در فواصل مختلف دیده می شود. ورودی بنا در سمت شمال قرار دارد و ایوان آن با دیوارهای نرده ای مشبک احاطه شده که در میان این ، جداره مشبک در وردی جای گرفته است.

ازاره این اتاق به ارتفاع 73 سانتیمتر ، با کاشی های آبی شش گوش پوشیده شده است. صندوق حرم با تزیینات کنده کاری و کتیبه هایی از آیات قرآنی به خط نسخ، به دستور محمدسلطان ( سلطان محمد کیا ) ساخته شده و تاریخ 855 هـ.ق بر آن دیده می شود. حرم دارای یک در دو لنگه به ابعاد 110 در 163 سانتیمتر است که در سمت شمال آن جای دارد.

در دو طرف درگاه ورودی ، دو ستون چوبی با کتیبه وجود دارد که بر روی آنها نام سازنده و کاتب نوشته ها به چشم می خورد. خط کتیبه ، اثر محمدکاظم کاتب طالقانی و سازنده ستون ها استاد قلی توبنجانی و تاریخ ساخت آن به عصر مظفرالدین شاه قاجار وسال 1319 هـ.ق باز می گردد.

قدیمی ترین کتیبه موجود در این بقعه مربوط به سال 842هـ . ق اثر استاد "علی بن استاد ابراهیم تمجانی" است که به دستور "سید محمد کیا" و "یحیی قاضی" و "نایب احمد و کاتب المعروف حاجی محمد" ساخته شده و تعلق آن را به کیاییان محرز می سازد.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بقعه سید جمال الدین اشرف

این بقعه در آستانه اشرفیه قرار دارد واز بناها و بقاع قدیمی است که به علت سیلاب ها و ویرانی های متعدد چندین بار از نو ساخته شده است. سید جلال الدین اشرف از سادات علوی قرون اولیه اسلامی است که در گیلان ساکن بود. بنای جدید متعلق به سال های اخیر است. این بقعه از زیارتگاه های مشهور گیلان و کشور است.

بقعه شاه میل لرزان

این بقعه در دهکده شاه میل لرزان خطبه سرا واقع و مدفن "امام سلطان محمود شاه دینوری" از اولاد امام زین العابدین (ع) است. این بقعه به دلیل لرزش ستون چوبی از جنس صندل که در اتاق حرم قرار دارد و دارای لرزش است، چنین نام گرفته است. اتاق آرامگاه در وسط قرار دارد و ایوان هایی در اطراف آن واقع است. اتاق حرم از داخل ، هشت ضلعی و دارای گنبدی است که در داخل آن آیات قرآنی نوشته شده است. در قسمت بالای گنبد نقش ترنج 18 قسمتی دیده می شود. صندوق بقعه دارای گره چینی مشبک حصیری و طرح های حکاکی است.

از تزیینات بنا می توان از ستون های چوبی یخ زده و سرستون دار نام برد. زنجیر چوبی و قندیل چوبی بقعه از کارهای چوبی منحصر به فرد استان است. در شمال بنا مسجدی نیز وجود دارد.

بقعه شیخ تاج الدین محمد خیوی

بقعه مدفن "شیخ تاج الدین محمد خیوی" از اهالی مشکین شهر یا خیوه سابق است که در لمیر محله ی شهرستان آستارا قرار دارد. بنا پلانی مربع ، به اندازه 10/5  در 20/ 5 متر دارد. قسمت زیرین بنا از سنگ و قسمت های بالاتر با آجر ، کار شده است. بالای بقعه گنبدی آجری وجود دارد. سه سنگ قبر داخل بقعه به شیخ تاج الدین و یارانش تعلق دارد. روی یکی از سنگ ها تاریخ 732 هجری و بر روی یک سنگ قبر دیگر تزیینات حکاکی شده گیاهی و دو بیت شعر عربی با نام سازنده آن "استاد شرف الدین عثمان بن جمال شیرازی " حک شده است.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بقعه شیخ زاهد گیلانی

این بقعه در قریه "شیخانور" یا "شیخانه بر" در سه کیلومتری شرق لاهیجان ، در دامنه کوه و در میان مزارع سرسبز چای واقع شده است و مدفن شیخ زاهد "تاج الدین ابراهیم گیلانی" از معاریف و دراویش بزرگ و اساتید شیخ صفی الدین اردبیلی است. شیخ زاهد در سال 711 هـ . ق فوت نمود. بعدها به سال 892 هـ. ق سلطان حیدر صفوی به سبب خوابی که دیده بود با معماران و نجارانی که از شهر شیروان ، با کشتی به گیلان منتقل شده بودند، این بنا را ساخت و جسد شیخ به آنجا منتقل شد.

بنای بقعه با دو اتاق مربع و مستطیل شکل ، در کنار هم قرار گرفته اند. در کنار اتاق ها ، در سمت شمال ، ایوان طویلی با هفت فیلپا ، در شرق حرم ، ایوانی با 6 فیلپا و در حاشیه و قسمت جنوبی همین اتاق نیز ایوان دیگری با 6 فیلپا دیده می شود.

ازاره دیوارهای ایوان ها تا ارتفاع 115 سانتیمتری با کاشی کاری هفت رنگ عصر قاجار تزیین شده است. طاقچه هایی با طاق جناقی در قسمت های مختلف ایوان به چشم می خورد.

بر روی صندوقِ پوشاننده قبر ، تاریخ 822هـ . ق و نام "سید رضی بن مهدی باشکجانی" دیده می شود. دو قبر در این اتاق و دو قبر دیگر در اتاق دوم جای گرفته که آنها را به غلام شیخ و نیز یکی از فرزندان تیمور نسبت می دهند.

کف اتاق حرم کاشی کاری است و ازاره دیوار اتاق آرامگاه تا ارتفاع 143 سانتیمتر با کاشی هایی به ابعاد 12 سانتی متر منقوش به نقش گل و بوته زرد و آبی تزیین شده است.

از زیباترین قسمت بنا باید به گنبد هرمی و هشت ترک اشاره کرد که شیب تند آن به دلیل عبور سریع آب باران تهیه شده و سطح حرّه ( قسمت روی گنبد ) را با کاشی کاری زرد و آبی ، سفید و سیاه و با نقوش هندسی و گلدار پوشانده اند. اطراف گنبد و دیگر نقاط بنا را با سفال ، پوشش داده اند.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بقعه ملاط

این بقعه در روستای « ملاط» در جنوب شرقی لنگرود قرار دارد و مدفن 12 تن از سادات کیایی است. سید رضی کیا هنگام احداث این محل ، بناهای متعدد و بازار بزرگی پدید آورد.

بنای بقعه ، چهارگوش با ایوان هایی در اطراف است. در حاشیه ایوان ها ، ستون های چوبی قرار دارد و نقوشِ مذهبی دیوارهای آن از بهترین نمونه های نگاره های دیواری شرق گیلان است.

بام بنا سفال پوش و مقابر داخلی به شکلی ساده در کنار هم قرار دارند. بانی آن سید رضی کیا حاکم بیه پیش بود. این بقعه دردوره قاجاریه و معاصر مرمت شده است.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بقعه میرشهید ( امیر شهید )

بقعه میر شهید در شمال شرقی شهرستان لاهیجان واقع ، و در دوره قاجاریه ساخته شده است. پلان مربع شکل بقعه مرکب از اتاقی در وسط و ایوان های جانبی با ستون های چوبی در حاشیه آن است.

بر روی اتاق حرم ، گنبدی کوتاه قرار دارد و بر کمربند این گنبد اشعاری از محتشم کاشانی نوشته شده است. ضریح بقعه چوبی ، گره چینی شده و مشبک است و نوشته ای از "علی نقی فرزند آقامیرزا علی رضا" به تاریخ 1206 هـ . ق بر روی آن به چشم می خورد.

بقعه میر شمس الدین

این بقعه در قسمت شمال غربی میدان شهدا، در محله اردو بازار لاهیجان واقع شده و از بناهای دوره کیاییان است. این بنا شامل مجموعه بقعه ، مدخل شرقی و حسینیه است. بنای بقعه دارای اتاق میانی آرامگاه با سقف گنبدی است که در اطراف آن اتاق ها و ایوان قرار دارد.

طول و عرض بقعه 5/ 15 در 5/ 15 متر است و در سمت شرق بقعه ایوانی با چهار فیلپای قطور دیده می شود. کاشی کاری ازاره ایوان و اتاق حرم مربوط به عصر قاجار است. پنجره های مشبک رنگارنگ و گوشواره های گچ بری شده و کتیبه های نستعلیق گنبد از دیگر تزیینات بنا هستند. اشعار گنبد در سال 1274 هـ . ق نوشته شده و از شاعری به نام « گلشن » است. صندوق های چوبی بقعه دارای کتیبه ای به خط نسخ و نوشته « محمد بن داود کیا » و واقف آن زنی به نام « تی تی سلطان » بود. تاریخ صندوق 1017 و 1018 هجری است.

کتاب میراث فرهنگی استان گیلان

زهره پری نوش - سایت تبیان

منبع : tebyan.net

zavaran

اخبار اکاایران

اخرین مطالب آکاایران

تبلیغات