خانه های تاریخی استان فارس - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد خانه های تاریخی استان فارس ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته از سایت ایرانگردی آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

نارنجستان قوام

خانه های تاریخی استان فارس
,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

نارنجستان قوام که به موزه نارنجستان اختصاص یافته ، در خیابان لطفعلی خان زند واقع است ، و محل مسکونی و نیز محل کار قوام الملک بود. کار ساختمان نارنجستان قوام در سال 1290هـ . ق توسط "علی محمدخان قوام الملک" آغاز شد و در سال  1305 هـ. ق  توسط نوه او یعنی " محمدرضا خان قوام" پایان یافت.

درِ ورودی در جنوب بنا و در خیابان لطفعلی خان زند واقع شد ه است. این خیابان را برای حفظ ساختمان، کج احداث کرده اند. پس از گذر از هشتی ورودی، دو دالان از دو سو به حیاط نارنجستان راه می یابد. در دو طرف این راهروها، چند اتاق وجود دارد. در ازاره ( آن قسمت از دیوار اتاق و یا ایوان که از کف طاقچه تا روی زمین بود) های این قسمت ساختمان و ساختمان شمالی آن به تقلید نقوش تخت جمشید، نقش هایی روی سنگ حک شده و در کنار آن نقش شیر، گورخر، سرباز و ... در آنها نـَقر ( حک) کرده اند.

در شمال حیاط ، ساختمانی سه طبقه وجود دارد. طبقه اول زیرزمین است و طبقه دوم با دو راهرو به اتاق ها و شاه نشین می رسد. در طبقه سوم دو اتاق در دو طرف شاه نشین واقع شده که سقف زیبای آن، چوب کاری و نقاشی شده است. تمامی شاه نشین و اتاق ها، آینه کاری است و در آینه های سقف، مانند سایر آثار دوره قاجاریه در شیراز، تصاویر اروپایی جا گذاری شده است. درهای بنا همه خاتم کاری و منبت کاری شده است. در سمت راست، حیاط خلوت کوچکی وجود دارد. کاشیکاری رو کار این ساختمان و ساختمان جنوبی و تصویر آن بسیار زیباست.

این بنا که بیرونی مجموعه است، چون محل کار قوام الملک بود، دیوانخانه قوام الملکی هم نامیده شده و از آنجا که دارای درخت نارنج است، به نارنجستان نیز مشهور است. این ساختمان در سال 1345 زیر نظر دانشگاه شیراز قرار گرفت و در چند سال اخیر، دانشکده معماری و هنر دانشگاه شیراز در آن مستقر شده است.

گالری عکس نارنجستان قوام

خانه زینت الملوک

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

در ضلع غربی نارنجستان قوام، عمارتی زیبا قرار دارد که به دلیل سکونت خانم زینت الملوک قوامی، دختر قوام الملک چهارم، به این نام معروف است. این عمارت که از آثار دوره قاجار است به فاصله یک کوچه با خانه قوام قرار دارد و به وسیله یک راه زیر زمینی با آن در ارتباط است، در حقیقت اندرونی خانه قوام ، و محل رفت و آمد محارم بود. ساخت بنا در سال 1290هـ . ق به وسیله علی محمدخان قوام الملک دوم آغاز شد و در سال 1307 هـ . ق به وسیله محمدرضا خان قوام الملک سوم به پایان رسید. در ورودی خانه زینت الملک معرق کاری شده و با عبور از هشتی، یک راهرو با زاویه شمال شرقی به حیاط راه می یابد.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

در حیاط علاوه بر ازاره های سنگی حجاری شده و مشبک، دو باغچه زیبا و حوض بزرگ و کوچک مشاهده می شود. کاشی کاری هفت رنگ هلالی که در پیشانی ساختمان جا گرفته از زیبایی خاص برخوردار است و تصاویر خورشید، دو فرشته، دو شیر شمشیر به دست همراه با آیه" نَصرُ مِن الله و فتّح قریب" به چشم می خورد. به جز ایوان بدون سقف در شرق حیاط ، در اطراف حیاط 20 اتاق وجود دارد که به یکدیگر راه دارند. ساختمان غربی بنا دارای تالار شاه نشین آینه کاری و گچبری با تصاویر اروپایی است.

این ساختمان در سه ضلع دارای زیرزمین بسیار وسیع و گسترده ای است که امروزه از آن به عنوان نگارخانه استفاده می شود.

عمارت باغ عفیف آباد

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

عمارت باغ عفیف آباد بین سال های 1243- 1241 هـ . ق به دستور" میرزا محمد خان قوام الملک شیرازی" ساخته شد و از قدیمی ترین بناهای قاجاری شیراز است.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بوستان عفیف آباد دارای بناهای چندی است که درنوع خود کم نظیر و زیبا ، و شامل قهوه خانه سنتی و حمام خزینه ای است. قهوه خانه سنتی بنایی به سبک معماری ایرانی است؛ حیاط اصلی آن در مرکز بنا، محدود به یک حوض کوچک زیبا و درختان نارنج است.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

 تالار قهوه خانه دارای شش حجره مزین به نقوش مُلهَم ( الهام گرفته )  از شاهنامه فردوسی است. حمام خزینه ای سنتی بنا دارای سردینه، گرمینه، خزینه و حوضچه ای برای آب سرد است. در دو دیواره خزینه نقش برجسته هایی از فرهاد کوه کن، خسروپرویز و نیز ورود حضرت یوسف (ع ) به مجلس زنان مصری، به چشم می خورد.

گالری عکس باغ عفیف آباد

بناهای نصیرالملک

مجموعه بناهای نصیر الملک شامل مسجد، منزل ، حمام ، آب انبار و ... در محله قدیمی "اسحق بیگ" شیراز واقع است. قسمت اعظم مجموعه در جریان خیابان سازی تخریب و ساختمان های جدید در آن احداث شد. آنچه اکنون از منزل نصیر الملک باقی مانده شامل تالار اصلی ، قسمتی از حیاط اندرونی ، بخش بیرونی و  زیرزمین است. " حاجی میرزا حسنعلی خان نصیر الملک" پسر سوم حاجی قوام الملک، از حکام فارس در دوره قاجاریه بود. تالار آینه به صورت قرینه ساخته شده و در دو ضلع آن دو اُرسی ( نوعی درِ قدیمی که دارای چهارچوب مخصوص بوده و با بالا و پایین رفتن باز و بسته می شده است )بزرگ سراسری با گره چینی های ظریف و شیشه های رنگی که به دو حیاط اندرونی و بیرونی ارتباط دارد، مشاهده می شود. در دو ضلع دیگر تالار یک شاه نشین مرکزی که از دو طرف با ارسی به دو اتاق مجاور باز می شود، وجود دارد.

منزل نصیرالملک که به دوره قاجار تبدیل شده ، مانند دیگر منازل قدیمی دارای زیرزمین پیچ در پیچ با قوس ها و نورگیرهای مشبک سنگی زیباست. برای نماسازی بنا از گچ کاری به شیوه ساسانی استفاده شده است. تزئینات  گچ و آینه عمده ترین تزئینات این منزل را تشکیل می دهد  و تالار و اتاق ها با نقوش ترکیبی ایرانی و اروپایی پوشیده شده است. سقف هر طبقه تخته کوبی شده و دارای نقاشی هایی به سبک اروپایی است.

از مجموع 350 خانه تاریخی با ارزش که در شیراز وجود دارد، دو خانه از دوره زندیه و بقیه از دوره قاجاریه است. گرچه ارزش باستان شناسی آنها از عالی تا متوسط ارزیابی می شود، اما بیشتر این خانه ها مسکونی است و از سوی سازمان میراث فرهنگی در دست مرمت قرار دارد. به عنوان نمونه می توان از خانه سعادت ، خانه شوریده شیرازی، خانه کازرونیان ، خانه عطروش ، خانه افشاریان ، خانه صالحی ، خانه محتشم و خانه فروغ الملک نام برد.

کتاب میراث فرهنگی استان فارس

زهره پری نوش - سایت تبیان

منبع : tebyan.net

خانه های تاریخی استان فارس گردآوری توسط بخش شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات