سرسبزو رؤیایى در دل کویر(1) - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد سرسبزو رؤیایى در دل کویر(1) ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته تهران از سایت ایرانگردی آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

سرسبزو رؤیایى در دل کویر(1)
,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

شاید براى آنان که ایران و جاذبه هاى طبیعى ا ش را ندیده اند، تصور شهر چهار فصل سخت باشد اما براى ما شهر چهار فصل هم ملموس است و هم عادى! به عنوان مثال در خوزستان که گرما و خرماپزان آن در تابستان شهرت جهانى دارد، ما روستاى سردسیر شیوند را داریم که در زمستان ها برفگیر است و تابستان ها خنک! همچنین اسم کرمان به عنوان شهرى کویرى و خشک به گوشمان آشناست اما در همان استان کویرى باغى، به نام شاهزاده (شازده) وجود دارد که سرسبزى خاص و دلفریبى دارد و زمستان برفگیر آن اهالى منطقه را به خود مى کشاند.

اگر اسم نیاسر را تاکنون نشنیده ایم به یقین اسم کاشان را شنیده ایم.گرماى کاشان و کویر خشک، اما زیبایى اش شهرت جهانى دارد. جالب این که نیاسر یکى از شهرهاى کوهستانى و خوش آب و هواى همین دیار با مردمان خونگرم است که نیم ساعت با کاشان فاصله دارد و دل تشنه کویریان و رهگذران را به سوى خود مى کشاند. بله، براى امروز مى خواهیم از این منطقه خوش آب و هواى ایران بنویسم.

نیاسر در 35 کیلومترى شمال غربى شهر کاشان و در منطقه اى کوهستانى در ارتفاعات کرکس واقع شده است. بانى نیاسر، اردشیر اول است. این شهر تاریخى به دلیل آثار ارزشمند ش مانند آتشکده، چشمه اسکندر (از قدیمى ترین چشمه هاى شناخته شده در ایران در ارتفاع یک هزار و 680 مترمربع بالاى دریا)، باغ تالار (متعلق به دوره صفویه) و غار نیاسر ( متعلق به دوره پارتیان) شهرت جهانى دارد. روستاییان به قسمت فوقانى روستا، «تا لار » و به قسمت پایینى «داراب» مى گویند.

چارتاقى یا آتشکده نیاسر

نیاسر علاوه بر غار، آبشار و گلاب که ممکن است در دیگر نقاط ایران نیز یافت شود، یک تقویم آفتابى 2هزار ساله به نام چارتاقى دارد. چارتاقى، بنایى است مربع شکل با 4 ستون اصلى و سقفى گنبدى شکل که کارکردى نجومى داشته و با توجه به نوع معمارى خاص خود، آغاز فصول را با طلوع و غروب خورشید نشان مى دهد. بناى چارتاقى نیاسر امروزه یکى از میعادگاه هاى علاقه مندان نجوم و ستاره شناسى در ایران است که در اوایل هر فصل براى رصد خورشید به نیاسر مى آیند.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

بازدید کنندگان چارتاقى 2 دسته اند؛ دسته اول گردشگران علمى هستند که براى رصد خورشید در اوایل هر فصل به نیاسر مى آیند و دسته دوم گردشگران تفریحى هستند که براى بازدید از شهر نیاسر و جاذبه هایش و آیین گلاب گیرى به این شهر مى آیند و به دلیل نزدیکى چارتاقى به نیاسر ساعت هایى را نیز به بازدید از این بنا اختصاص مى دهند.

این بناى تاریخى از نظر بررسى شیوه هاى معمارى در گذشته، شیوه بدیع و مبتکرانه ساخت طاق بدون قالب پیش ساخته، روش جالب تبدیل پلان مربع بنا به دایره گنبد آن، تناسب هاى هندسى متوازن و منحصربه فرد در طراحى آن و رعایت تناسب در اجزا، شگفت انگیز است. براى ساخت این بنا از سنگ هاى آهکى، رسوبى و ملات گچ استفاده شده است. سبکى سنگ هاى متخلخل و انعطاف پذیرى ملات آن موجب تحمل زمین لرزه ها و پایدارى بنا در طول 2 هزار سال شده است. 4 سوى این بنا به طورکامل باز بوده و هیچ گونه در و پنجره یا بازدارنده دیگرى براى ورود به آن وجود ندارد و تا مدت ها بر پایه روایت هاى داستان گونه کتاب قم نامه احتمال داده مى شد که این بنا آتشکده اى از زمان ساسانى باشد، اما تاکنون شواهد باستان شناختى آن را تأیید نکرده اند.

از این بنا، نخستین بار گزارش مختصرى از سوى «هوتوم شیندلر» منتشر شد و سپس «آندره.پ.هاردى» باستان شناس فرانسوى، بررسى کوتاهى پیرامون آن انجام داد و گزارش آن در مجموعه «آثار ایران» از سوى «آندره گدار» منتشر شد.

آندره گدار، معمار و باستا ن شناس فرانسوى که ساختمان موزه ملى ایران کار اوست، این بنا را متعلق به دوره اردشیر بابکان مى داند و کارکرد آتشگاهى آن را رد مى کند. در سال 1380 خورشیدى نیز کاربرد این بنا و دیگر چارتاقى هاى ایران به عنوان یک تقویم آفتابى یا شاخص اندازه گیرى با استفاده از تغییرات میل خورشید از سوى رضا مرادى غیاث آبادى شناسایى شد.

وى، ساختار تقویمى چارتاقى را به گونه اى مى داند که در آغاز و میانه هر یک از فصل هاى سال پرتوهاى خورشید بامدادى به شکلى خاص از میانه پایه هاى بنا دیده مى شود. وى، عقیده دارد دقت محاسبات تقویمى در چارتاقى نیاسر در میان تقویم هاى آفتابى دنیا بى نظیر است. هم اکنون چارتاقى نیاسر تنها نمونه سالم باقیمانده از میان ده ها چارتاقى ایران است که کماکان کاربرى رصدى خود را حفظ کرده است.

غارى در دل کوه کرکس

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

غار نیاسر به طور کامل دست ساز بشر است (به جز یک یا 2 حفره طبیعى نزدیک ورودى ها) و به جذاب بودن نیا سر افزوده است. به احتمال قریب به یقین غار یک معبد میترایى متعلق به دوره پارتیان (اشکانیان) بوده است. بیشتر معابد میترایى در تاریکى مطلق ساخته شده اند. در تمام قسمت هاى داخلى غار، بقایاى کنده کارى ها روى دیوارها دیده مى شود.

این غار از عجایب و نوادر آثار باستانى است و در حدود یک هز ار و 800 تا 2 هزار سال قبل در دل کوه کرکس و برفراز تپه هاى آهکى مشرف به نیاسر کاشان و احتمالاً با مقاصد آیینى و مذهبى به صورت تونل سنگى پرپیچ و خم با ابزارهاى ابتدایى کنده شده است.

این غار که به «غار ویس» شهرت دارد، قرن ها نامکشوف ماند و در هیچ یک از متون تاریخى و آثار تحقیقى قرون گذشته با وجود ذکر سایر بناهاى تاریخى منطقه نظیر آتشکده نیاسر (بنا شده از سوى اردشیر بابکان مؤسس سلسله ساسانیان) مورد اشاره قرار نگرفته است.

از شگفتى هاى این غار، انسان ساخت بودن آن است. کمبود هوا در هیچ نقطه اى از آن احساس نمى شود و حتى در عمیق ترین نقاط آن عمل تهویه به طور طبیعى انجام مى شود. یکى از فرضیات درباره منشأ تاریخى این غار بیانگر این است که در ساخت آتشکده نیاسر از سنگ هاى تراشیده شده حاصل از کندن غار استفاده شده است. احتمالاً زمان حفر غار، پیش از ساخت آتشکده بوده است. غار از 3 طبقه یعنى 2 کانال، یک کانال حلقه اى شکل و یک کانال افقى تشکیل شده است. طول راهروها و اتاق هاى غار پیچیده نیاسر، تقریباً 650 متر با 45 چاه با عمق 118 متر است. غار از 23 اتاق با اندازه هاى مختلف با مساحت کلى 176 مترمربع تشکیل شده است. نکته جالب آن است که هواى داخلى غار در هیچ نقطه اى تغییر عمده پیدا نمى کند و حتى در عمیق ترین نقطه غار به دلیل ورودى هاى متعدد، هواى تازه جریان دارد. تردد در داخل غار نیاسر بسیار مشکل است و در بسیارى از مسیرها باید به حالت خزیدن حرکت کرد و بلند ترین نقطه غار یک متر و 7 سانتیمتر است.

حمام تاریخى و آسیاب آبى از دیگر آثار تاریخى این شهر هستند که نظر کارشناسان و تحقیقات به عمل آمده و نوع معمارى به کار رفته در این بنا حکایت از آن دارد که این حمام و آسیاب در دوره صفویه بنا نهاده شده و وجه تسمیه آن نیز به همان دلیل است.

 

منبع : tebyan.net

سرسبزو رؤیایى در دل کویر(1) گردآوری توسط بخش شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران سایت آکاایران

اخبار اکاایران

تبلیغات