نماد اسلام در‌آفریقا - آکا

نگاهی به مسجد عقبه بن نافع در تونس و اهمیت آن در جهان اسلام

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران


در «بحارالانوار» حدیثی از پیامبر اسلام(ص) نقل شده که در آن از «قیروان» به عنوان منبری از منبرهای بهشت نام برده شده است؛ شهری که، نامش را از واژه فارسی «کاروان» گرفته و در اشعار حافظ و مولانا و دیگر شعرای بزرگ ایرانی وارد شده است.

قیروان (Qayrawan) در تونس قرار دارد و به زعم مسلمانان سنی، بعد از مکه، مدینه و بیت‌المقدس، چهارمین شهر مقدس اسلام است؛ گرچه شیعیان، شهر نجف اشرف در عراق را شایسته این مقام می‌دانند، اما صرف نظر از این موضوع، اهمیت قیروان در جهان اسلام به دلیل موقعیت جغرافیایی و تاریخی‌اش و عالمان و محدثانی که در این شهر پرورش یافته‌اند، چنان پررنگ است که آشنایی با آن را اجتناب‌ناپذیر می‌کند.


 

قیروان، بی‌شک نماد تمدن اسلام در آفریقا است، نخستین شهری که اعراب مسلمان پس از ورودشان به آفریقا در این قاره بنا نهادند و بعد از توسعه آن مسلمانان بیشتری در آن سکونت پیدا کردند و کم‌کم شهرت علمی و دینی آن در سراسر عالم اسلام پراکنده شد.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

میراث جهان اسلام

شهر قیروان که اکنون جزو میراث جهان اسلام به شمار می‌آید و سال 2009 به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام انتخاب شد، در دوران فتوحات اسلامی نقش استراتژیک ویژه‌ای داشت. عقبه بن نافع سردار سپاه اسلام، آفریقای شمالی را در سال 50 هجری (670 میلادی) که آغاز فتوحات اسلامی در آفریقا بود، فتح کرد و شهر قیروان در تونس را بنا کرد. 

او این شهر را به منظور استقرار مسلمانان ساخت تا بتواند اسلام را در آفریقا اشاعه دهد. از این رو این شهر آغازگر تاریخ تمدن اسلام در مغرب عربی است. او زمانی که وارد این شهر شد اهالی قیروان را جمع کرد و گفت: «خداوند این شهر را سرشار از علما و فقها گرداند و با اسلام عزت یابد. پروردگارا، این شهر را از هتک حرمت و آتش برحذر دار!»

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

از آن دوران به بعد قیروان به شهری مترقی شهرت یافت بویژه در دوران اغالبی‌ها (سلسله اغالبی) که مرکز علم و فرهنگ بود و بیشتر اندیشمندان و علما از شهرهایی چون بغداد، کوفه، بصره و حتی یونان به این شهر می‌آمدند تا علوم مختلف را در آن فراگیرند. اغالبی‌ها قیروان را به عنوان پایتخت برگزیدند و تمام تلاش خود را برای آبادانی آن به کار بردند و قیروان مرکز تمدن و فرهنگ طی عصرهای مختلف شد.

از ویژگی‌های این شهر می‌توان به ساخت بیت‌الحکمه به عنوان نخستین دانشگاه اسلامی که مرکز تجمع اندیشمندان و علمای بزرگ جهان بود اشاره کرد، که فعالیت‌های علمی و فکری بسیاری در آن شکل می‌گرفت. به طوری که شیخ سحنون و مالک بن انس علمای بسیاری را پرورش و رشد دادند.

همان‌طور که کوردوبا (قرطبه) در اندلس و فاس در مراکش مراکز علمی مسلمانان بودند، قیروان نیز از نخستین مراکز علمی در آفریقا بود و نقش کلیدی در تدریس و پرورش و اشاعه علوم دینی داشت. معماری این شهر در دوران فاطمی‌ها به اوج خود رسید به طوری که بناهای تاریخی به منظور ارائه ابعاد معنوی علمی و معرفتی این شهر ساخته شد و به شهری دینی تبدیل شد که فعالیت‌های دینی آن در ماه مبارک رمضان و میلاد پیامبر اکرم(ص) بسیار برجسته بود.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

 

اولین مسجد آفریقا

هر چیزی در قیروان با عظمت و بزرگی اسلام ساخته شد. بویژه مسجد عقبه بن نافع به عنوان بزرگ‌ترین آثار اسلامی در آفریقا به شمار می‌رود.

این مسجد با برخورداری از تزئینات زیبا و برجسته یکی از آثار باستانی و مفاخر مهم جهان اسلام است که نه‌تنها الگویی برای ساخت مساجد آفریقایی بود، بلکه بسیاری از معماران غربی نیز از آن الهام می‌گرفتند. به عنوان نمونه بزرگ‌ترین مسجد مسلمانان در پاریس نیز بر اساس معماری این مسجد ساخته شده است.

مسجد عقبه بن نافع سال 55 هجری ساخته شد. این مسجد در ابتدا بسیار کوچک بود و سقف آن روی ستون‌ها به صورت مستقیم قرار داشت، اما با گذشت زمان و در مراحل مختلف تاریخ اسلام ضمن تغییرات بسیار با تزئینات زیبا آراسته شد. شکل خارجی مسجد به گونه‌ای است که بیننده تصور می‌کند، دژی مستحکم در اطرافش قرار دارد و از آن حفاظت می‌کند.

اولین کسی که پس از عقبه بن نافع مسجد جامع را ترمیم و بازسازی کرد، حسان بن نعمان غسانی بود که همه مسجد جز محراب آن را تخریب کرد و در سال 80 هجری مسجدی با ستون‌ها و زیرساخت‌های بسیار مستحکم بنا کرد.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

در سال 105 هجری، والی وقت قیروان زمین شمالی مسجد را خرید و به آن ضمیمه کرد، همچنین مکانی برای وضو اختصاص داد. سپس گلدسته‌ای برای مسجد در بخش دیوارهای شمالی آن کنار چاه جنان ساخت.

در سال 221 هجری زیاده‌الله بن اغلب دومین پادشاه اغلبی‌ها به تخریب بخش‌هایی از این مسجد پرداخت و علاوه بر توسعه، به ارتفاع سقف‌های آن اقدام کرد. سپس قبه‌ای تزئینی با سنگ‌های مرمر بر استوانه محراب ساخت. وی درصدد بود تا محراب را تخریب کند، اما فقهای قیروان به او اعتراض کردند. از این رو وی محرابی جدید با سنگ مرمر و با تزئینات بسیار زیبا بنا کرد.

در سال 248 هجری احمد بن محمد اغلبی به تزئین منبر و دیوار محراب با سنگ‌ها و آجرهای تزئینی اقدام کرد. در سال 261 هجری نیز به توسعه صحن مسجد و ساخت قبه باب‌البهو پرداخت. در این مرحله مسجد به زیباترین درجه زیبایی خود رسید.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

در سال 441 هجری معز بن بادیس به ترمیم مسجد و تجدید بنای آن اقدام کرد و در ساخت آن از هنر معرق‌کاری بهره جست که تا امروز در کناره‌های محراب مسجد وجود دارد. پس از جنگ هلالیه، حفصی‌ها به تجدید بنای مسجد اقدام کردند. مسجد امروز مقیاس‌های اولیه که ابراهیم بن احمد اغلبی تعیین کرده بود را حفظ کرده است، به گونه‌ای که طول زمین مسجد 126 متر، عرض آن 77 متر، طول نمازخانه 70 متر، عرض آن حدود 38 متر، طول صحن 67 متر و عرض آن 56 متر است. نمازخانه مسجد تقریبا نیمی از مساحت مسجد را در بر گرفته است.

 

5 گنبد و 11 دروازه

مسجد عقبه بن نافع،‌ 5‌ گنبد و 11 ‌دروازه‌ ورودى‌ دارد. گلدسته این مسجد از زیباترین گلدسته‌هایی است که مسلمانان در آفریقا آن را بنا کردند و همه گلدسته‌هایی که پس از آن در کشورهای آفریقایی ساخته شدند بر اساس این مسجد بود و جز در موارد نادر با آن اختلاف ندارند.

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

گلدسته‌های این مسجد با دیگر گلدسته‌های مسجد تونس، الجزایر و کشورهای آفریقایی همچنین گلدسته مسجد جیوشی مصر شباهت بسیاری دارد.

گلدسته این مسجد دارای ویژگی خاصی است، به گونه‌ای که از 3 طبقه که هر کدام به شکل مربع هستند، تشکیل شده است که طبقه دوم کوچک‌تر از اول و طبقه سوم کوچک‌تر از دوم است.

ارتفاع گلدسته‌ها به 31 متر و نیم می‌رسد. گفته می‌شود که این مناره یکباره ساخته نشده‌ است. بخش اول آن که مستحکم‌تر است، در دوران هشام بن عبدالملک ساخته و بخش‌های دوم و سوم نیز بعدها تکمیل شد. معماری آن به گونه‌ای است که بخش زیرین با استحکام بیشتر توانایی نگهداری بخش‌های بالاتر را دارد.

 این مسجد دارای 2 قبه است. قبه محراب که از قدیمی‌ترین قبه‌های ساخته شده در کشورهای آفریقایی است، قبه باب‌البهو که ورودی به صحن مسجد بوده و بسیار زیبا تزئین شده است، 2 قبه که از ورودی نمازخانه در شرق و غرب ساخته شده‌اند، قبه‌ای که در جهت غربی مسجد و قبه‌ای که بر بالای گلدسته قرار دارند، قبه‌های این مسجد را تشکیل می‌دهند.

 

مقبره صحابه

,شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران

از دیگر آثار تاریخی این شهر مسجد ابواب‌الثلاثه و مقبره صحابی و آرایشگر پیامبرگرامی اسلام(ص) ابی زمعه بلوی است و براساس سندی که در محل این مقبره وجود دارد وی حامل نامه پیامبر اسلام به پادشاه وقت مصر بوده است.

با توجه به جایگاه برجسته اسلامی و تمدنی قیروان، زین العابدین بن علی رئیس‌جمهور تونس طرحی را برای نگهداری و حفاظت از این شهر تاریخی و دینی اجرا کرد تا از بافت قدیمی و دستاوردهای تاریخی، تمدنی و اسلامی این شهر به خوبی حفاظت شود. همچنین طی این طرح مسجد عقبه بن نافع بازسازی و ترمیم شد.

از برجسته‌ترین مراکز اسلامی که طی سال‌های اخیر در این شهر تاسیس شده مرکز مطالعات قیروان است که سال 1988 تاسیس شد و وظیفه اصلی آن معرفی تمدن اسلامی است. همچنین مرکزی برای ترمیم نسخ خطی در سال 1995 نیز تاسیس شد که در آفریقا و جهان عرب منحصر به فرد است.

هر سال به مناسبت میلاد حضرت محمد(ص) مسلمانان از همه شهرهای تونس و دیگر کشورهای اسلامی به قیروان سفر می‌کنند تا در جشن‌های ویژه این روز شرکت کنند. تزئین خیابان‌ها و بازارهای قدیمی، لباس‌های زیبای محلی و نورپردازی زیبا، قیروان را در این روز برجسته‌تر می‌کند؛ بویژه تهیه شیرینی ویژه‌ای به نام مقروض که با خرما، گردو و عسل و روغن پخته می‌شود.

 


گروه گردشگری تبیان- الهام مرادی

ابربرچسب : دیوان حافظ فارسی و انگلیسی ، شعر حافظ شیراز ، فال حافظ با تعبیر و تفسیر و معنی ، دانلود اشعار حافظ به زبان انگلیسی ، حافظ خوانی ژاله صادقیان ، حافظ خوانی گرمارودی ، حافظ خوانی ، شعر حافظ به زبان انگلیسی با ترجمه ، دیوان صوتی حافظ با صدای ، دانلود برنامه فال حافظ صوتی برای اندروید ، دیوان حافظ صوتی برای موبایل ، دیوان شعر حافظ شیرازی ، اشعار حافظ شیرازی ، حافظ خوانی با صدای گرمارودی ، فال حافظ با معنی واقعی ، فال حافظ با تفسیر معنی قران ، فال حافظ با تفسیر عطاری کرمانی ، دیوان حافظ صوتی موبایل ، کتاب شاخ نبات حافظ ، دیوان حافظ pdf ، دانلود دیوان حافظ به زبان انگلیسی ، فال روزانه حافظ ناطق ، شعر های سعدی به زبان انگلیسی ، فال حافظ ناطق دار ، دیوان صوتی حافظ با صدای شاملو ، فال حافظ با تفسیر معنی کامل ، شاخه نبات حافظ کیست ، فال حافظ با تفسیر و تعبیر ، اشعارعاشقانه حافظ شیرازی ، فال حافظ با معنی شب یلدا ، دیوان حافظ fale hafez فال حافظ با معنی با تفسیر استخاره دیوان حافظ ، فال حافظ اصلی امروز ، فال حافظ همراه با تفسیر و معنی ، دانلود فال حافظ صوتی برای اندروید ، اشعار حافظ شیرازی به انگلیسی ، حافظ شیرازی ، دیوان حافظ صوتی دانلود ، فال حافظ با تفسیر اندروید ، فال حافظ با معنی فارسی برای موبایل ، گرفتن فال حافظ با تفسیر و معنی ، دیوان حافظ اندروید ، شاخه نبات معشوقه ی حافظ ، دانلود دیوان کامل حافظ به انگلیسی ، گرفتن فال حافظ با معنی و تفسیر کامل ، حافظ خوانی شب یلدا ، فال حافظ با تفسیر فارسی ، کد فال حافظ روزانه ایرانسل ، ترجمه ی دیوان حافظ به انگلیسی ، حافظ خوانی استاد گرمارودی ، دیوان حافظ ترجمه انگلیسی ، فال حافظ با معنی و تفسیر آنلاین ، فال حافظ با تفسیر ، شاخ نبات ، دانلود حافظ خوانی مرشد ترابی ، فال حافظ با تفسیر استخاره با معنی ، شاخه نبات معشوقه حافظ ، اشعار حافظ ، اشعار حافظ شیرازی در مورد بهار ، دانلود فال حافظ با معنی برای گوشی جاوا ، اشعار حافظ درباره دوستی ، دانلود کتاب دیوان حافظ با ترجمه انگلیسی ، حافظ خوانی در بریتانیا ، دیوان حافظ صوتی ، فال حافظ با تفسیر و استخاره و معنی ، شاخ نبات کیست ، فال حافظ با تفسیر کامل معنی دکلمه صوت قرائت آواز ، دانلود حافظ خوانی کیکاووس یاکیده ، فال حافظ با تفسیر آنلاین ، فال حافظ روزانه یک پاراگراف ، دانلود کتاب شاخ نبات حافظ ، کتاب شعر حافظ شیرازی ، دانلود رایگان فال حافظ صوتی برای اندروید ، دانلود حافظ خوانی با صدای گرمارودی ، دیوان حافظ به زبان آلمانی ، فال حافظ با معنی بیتوته ، دانلود نرم افزار فال حافظ با معنی با فرمت جاوا ، فال حافظ روزانه ، اشعار حافظ در باره دوست ، شاخ نبات و حافظ ، بهترین اشعار عاشقانه حافظ شیرازی ، بهترین شعر حافظ شیرازی ، دیوان حافظ آنلاین با معنی ، شعر معروف حافظ شیرازی ، فال حافظ با تعبیر آنلاین ، شاخ نبات حافظ کیست ، فال حافظ با معنی برای شب یلدا ، دانلود فال حافظ با معنی فرمت جاوا ، دانلود حافظ خوانی دکتر سروش ، شعری از حافظ به زبان انگلیسی ، فال حافظ با معنی جاوا ، شعر حافظ به زبان انگلیسی ، دیوان حافظ انگلیسی ، فال حافظ با تفسیر دکتر قمشه ای ، حافظ خوانی با صدای استاد موسوی گرمارودی ، دیوان حافظ android ، فال حافظ با معنی و تفسیر کامل ، اشعار حافظ ترجمه انگلیسی ، فال حافظ با معنی برای موبایل ، دیوان حافظ شیرازی ، دانلود دانلود فال حافظ با معنی برای موبایل جاوا ، فال حافظ ناطق ، دیوان حافظ اندروید صوتی ، فال حافظ با معنی ، دانلود فال حافظ ناطق برای اندروید ، شعر حافظ درباره دوست خوب ، همسر حافظ شیرازی که بود ، فال حافظ با تفسیر برای اندروید ، اشعار سعدی به زبان انگلیسی ، دانلود حافظ خوانی گرمارودی ، حافظ خوانی دانلود ، حافظ شیرازی فال ، دانلود برنامه فال حافظ با معنی با فرمت جاوا ، فال حافظ با تفسیر دکتر عطاری ، اشعار حافظ در مورد دوست داشتن ، فال حافظ روزانه امروز ، حافظ خوانی شاملو دانلود ، شعر حافظ در مورد دوست خوب ، دیوان حافظ صوتی گرمارودی ، اشعار حافظ در مورد عشق ، دانلود حافظ خوانی شجریان ، فال حافظ با تفسیر عطاری ، دانلود شعر های سعدی به زبان انگلیسی ، دیوان حافظ دانلود رایگان ، حافظ شیرازی mp3 ، فال حافظ با معنی و استخاره ، دیوان حافظ به زبان انگلیسی ، دیوان حافظ ، شاخ نبات معشوقه حافظ ، دانلود فال حافظ با معنی برای موبایل جاوا ، دانلود حافظ خوانی امیر نوری ، حافظ شیرازی اردو ، اشعار حافظ در مورد دوستی ، حافظ خوانی احمد شاملو ، فال حافظ شیرازی با معنی و تفسیر کامل ، حافظ شیرازی اشعار عاشقانه ، دیوان حافظ انگلیسی pdf ، دیوان حافظ online ، فال حافظ آنلاین با تفسیر کامل ، دانلود نرم افزار فال حافظ صوتی برای کامپیوتر ، فال حافظ با معنی برای موبایل-جاوا ، دانلود حافظ خوانی صوتی ، دیوان حافظ برای موبایل اندروید ، حافظ شیرازی ویکی پدیا ، فال حافظ با معنی و تعبیر و تفسیر ، دانلود نرم افزار فال حافظ با معنی برای جاوا ، فال روز حافظ شیرازی ، دانلود فال حافظ با معنی جاوا ، دانلود اشعار عاشقانه حافظ شیرازی ، دیوان حافظ صوتی برای موبایل اندروید ، دیوان حافظ آنلاین جستجو ، نرم افزار دانلود فال حافظ ناطق برای کامپیوتر ، کد دانلود فال حافظ ناطق برای موبایل ، دیوان حافظ نسخه اندروید ، دانلود حافظ خوانی بهروز رضوی ، مراسم حافظ خوانی در شب یلدا ، دانلود فال حافظ با معنی برای جاوا ، دانلود فال حافظ با معنی برای موبایل نوکیا ، فال حافظ با معنی نیک صالحی ، فال حافظ روزانه آنلاین ، فال حافظ با تفسیر و معنی فارسی ، دیوان حافظ با صدای شاملو ، فال حافظ از دیوان حافظ ، شعر از حافظ شیرازی ، دیوان حافظ صوتی شاملو ، حافظ شیرازی شعر ، دانلود برنامه فال حافظ با معنی برای جاوا ، شعر حافظ ، دانلود فال حافظ با معنی برای موبایل اندروید ، فال حافظ روزانه ایرانسل ، دیوان حافظ آنلاین انگلیسی ، فال حافظ روزانه اصلی ، فال حافظ روزانه همراه اول ، فال حافظ با تعبیر فارسی ، اشعار حافظ به زبان انگلیسی ، دانلود دیوان حافظ با ترجمه ی انگلیسی ، فال حافظ روزانه 2030 ، شعرای حافظ شیرازی ، حافظ خوانی دکتر موسوی گرمارودی ، فال امروز حافظ شیرازی ، دیوان حافظ آنلاین ، حافظ خوانی در شب یلدا ، اشعار حافظ شیرازی pdf ، دانلود دیوان حافظ با ترجمه انگلیسی ، دیوان غزلیات حافظ آنلاین ، فال حافظ با معنی با تفسیر استخاره ، اشعار حافظ درباره خدا ، دیوان حافظ به فارسی و انگلیسی ، فال حافظ با معنی و تعبیر ، دانلود کتاب فال حافظ با معنی برای موبایل ، حافظ خوانی با صدای موسوی گرمارودی ، دانلود نرم افزار فال حافظ با معنی برای موبایل جاوا ، حافظ شیرازی اشعار ، فال حافظ همراه با معنی برای موبایل ، فال روزانه حافظ شیرازی ، شعر حافظ در مورد بی وفایی دوست ، فلسفه حافظ خوانی در شب یلدا ، برنامه بهترین کتاب دیوان حافظ گویا اندروید ، فال حافظ با تفسیر انلاین ، دیوان حافظ به زبان انگلیسی و فارسی ، شعر از حافظ در مورد دوستی ، حافظ شیرازی دوست ، فال حافظ با معنی تعبیر ، شاخه نبات کیست ، اشعار عاشقانه از حافظ شیرازی ، شاخ نباتم دادند ، دانلود نرم افزار فال حافظ صوتی برای اندروید ، شعر سعدی به زبان انگلیسی ، دانلود نرم افزار فال حافظ با تفسیر صوتی برای اندروید ، اشعار حافظ در مورد دوست ، حافظ شیرازی که بود

منبع : tebyan.net

zavaran
تبلیغات