اینجا گوشه ای مهجور مانده از تاریخ است. جایی که حتی پایتخت نشینان هم سراغ آن را نمی گیرند و با وجود آثار ارزشمندی که در گوشه و کنار آن پیدا می شود، آن را به درستی نمی شناسند.

جعفرخان از فرنگ برگشت

برادر کوچکتر، محسن، نیز پس از اتمام تحصیلات خود در رشته‌های نقاشی، تاریخ، هنر و باستان شناسی در سال 1315 (ه. ش) به وطن بازگشت و به همراه همسر فرانسوی خود «سلما» که در اصل یک بلغاری تبار مقیم فرانسه بوده در خانه پدری- محل کنونی جعفرخان از فرنگ برگشت

ایشان علاوه بر آثار تاریخی به جمع آوری کتاب‌های هنری هم علاقه فراوانی داشتند و 2 هزار و 69 کتاب هنری از سراسر جهان جمع آوری و در کتابخانه خود قرار داده بودند. دکتر مقدم و همسرش علاوه بر گردآوری آثار تاریخی ایرانی، نسبت به جمع آوری صنایع دستی کشورهای دیگر نیز علاقه‌امند بودند ظروف و اشیای مختلفی از کشورهای چین، هند، پاکستان و... نیز در میان آثار دیگر مشهود هستند. برخی از صاحب نظران و خبرنگارانی که در زمان حیات وی از خانه و مجموعه آثار و اشیای او بازدید کرده‌اند آن را در ردیف گرانبهاترین خانه‌های جهان به شمار آورده‌اند.

جعفرخان از فرنگ برگشت

مرحوم دکتر محسن مقدم در سال‌های پایانی زندگانی خود به خاطر علاقه وافری که به دانشگاه تهران داشت و با هدف بهره مندی اساتید، دانشجویان و سایر علاقه مندان به تاریخ و فرهنگ و هنر ایران، خانه پدری و مجموعه آثار و اشیای نفیس خود را به طور کامل بنا بر سنت حسنه و قف به دانشگاه تهران واگذار کرد و پس از فوت دکتر محسن مقدم و همسر وی در اواخر دهه شصت خانه و اشیای و آثار وابسته به آن در اختیار دانشگاه تهران قرار گرفت.

دکتر مقدم و همسرش بسیاری از آثار ارزشمند تاریخی را با ذوق و شوق فراوان جمع آوری کرده و با الهام از فضاهای سنتی ایرانی به نحو چشم گیری در جای جای این جعفرخان از فرنگ برگشت

حوض‌خانه این بنا در دوره مظفری (1224- 1213 ه. ق) هم‌زمان با احداث خانه توسط احتساب الملک بنا شده است و تزئینات دیوارهای آن توسط دکتر محسن مقدم از کاشی و قطعات ظروف سفالین برگرفته از آثاری نفیس متعلق به سده‌های چهارم تا سیزدهم ه ق است که سیر و تحول صنعت سفال و کاشی ایران را به نمایش می‌گذارد.

اتاق قاجار یا سالن زمستانی بنا با آثار ارزنده‌ای از دوران زندیه و قاجاریه چون طاقچه گچ بری زندیه از اصفهان، شومینه‌ای از قصر فیروزه، کاخ «فیروزه خانم» سوگلی ناصرالدین شاه و... تزیین شده است و به همین دلیل آن را اتاق قاجار نامیده‌اند. در حال حاضر نیز آثاری از دوران قاجار و پهلوی در این اتاق به نمایش گذاشته شده است. ایوان‌های بسیار زیبایی نیز در ساختمان بنا مشهود هستند، یکی از آن‌ها با نمای بیرونی به شکل دو سنتوری با گچ بری ایرانی و روی چهار ستون با گچ بری کرنتی بر پا شده است.

جعفرخان از فرنگ برگشت

این ایوان با دو رشته پلکان مارپیچ از حیاط قابل دسترسی است و هنوز شکل قدیم خود را حفظ کرده است تزیینات این محل توسط دکتر مقدم و با استفاده از کاشی‌های کوپاچه (چند رنگ) صفوی، آینه کاری زندیه و قاجار و کاشی‌های معرق و خشتی قاجار و پهلوی اول صورت گرفته است. ایوان دیگر با استفاده از کاشی‌های دوران زندیه و قاجار مزین شده و در وسط آن حوضچه مرمری کوچکی متعلق به حمام فتح علی شاه کار گذاشته شده است که آب از آن فوران کرده و از طریق یک جوی باریک به داخل استخر می‌ریزد. استخر مذکور که در حاشیه شمالی حیاط بیرونی واقع شده است در سال 1335 ه. ش در جریان سفر زنده یاد دکتر مقدم به اسپانیا، از روی استخر و آب نماهای باغ الحمراء (باغی از دوران صدر اسلام اسپانیا) الگوبرداری و با استفاده از حوض یاد شده و تعدادی فواره قدیمی اجرا شد.

جعفرخان از فرنگ برگشت

هزاران قطعه شیشه‌ای و فلزی و سفال پیش از تاریخ و پس از آن، هاون فلزی، جنگ افزار، سنجاق برنزی، عطردان های شیشه‌ای و ابزار شیشه‌ای مربوط به حجامت، کاسه‌های سفالی و ظروف مسی، پیکرک های گلی الحاقی با لعاب فیروزه‌ای و لاجوردی، انواع سنگ‌های زینتی و صنعتی چون سنگ آبسیدین (نوع شیشه آتشفشانی)، عقیق، مالاکیت، لاجورد، فیروزه، چشم ببر، کوارتز، میکا، گرانیت، آزوریت، سرباره (آنچه پس از استخراج فلز از سنگ معدن و دیگر مواد افزوده شده در فرایند ذوب برجای می‌ماند)، کائولین، لیمونیت، افرا، گالن (سنگ معدن سرب)، تنها گوشه‌ای از گنج نهفته در جعفرخان از فرنگ برگشت

جعفرخان از فرنگ برگشت

 

بخش گردشگری تبیان

برگرفته از روزنامه ایران


گردآوری ایران شناسی آکاایران
گردآوری توسط بخش شهرهای استان تهران- دیدنی های استان تهران سایت آکاایران

  • فال
  • بازار
  • تست هوش آنلاین
تبلیغات