مجموعه تاریخی بسطام - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد مجموعه تاریخی بسطام ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر در دسته از سایت ایرانگردی آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید


بسطام یکی از مجموعه‌های زیبا و مهم و تاریخی شاهرود، است. بسطام در دوره‌های قبل از سلجوقی تا قاجار ساخته شده و شامل بقعه متبرکه امام‌زاده محمدبن جعفر صادق(ع) و آرامگاه بایزید بسطامی، صومعه بایزید، مسجد بایزید و ایوان الجایتو، آرامگاه غازان، مسجد و منار سلجوقی و مسجد جامع و برج کاشانه و مدرسه شاهرخیه است. این بناها از معماری زیبا و جالبی برخوردارند.

گچ‌بری‌های ارزنده‌ای در محل صومعه و محراب ایلخانی بنا به چشم می‌خورد. این بناها در دوره‌های مختلفی ساخته شده است که اکثر آن مربوط به دوره سلجوقی و ایلخانی است مناره این بنا مشابه سایر مناره‌های سلجوقی است و از گره چینی آجری زیبایی تشکیل شده است.

همچنین دو محراب که یکی در مسجد جامع و دیگری در مسجد جنبی (مجموعه بایزید) قرار دارد که در نوع خود یک شاهکار گچبری محسوب می‌شود، مسجد چوبی در سه دوره سلجوقی، ایلخانی، مغولی تغییر پیدا کرده است.

بسطام شاهرود,هتل بسطام شاهرود,مهمانسرای بسطام شاهرود,شهرهای استان سمنان- دیدنی های استان سمنان

محراب این مسجد که یک محراب گچبری زیبا دارد به دست هنرمند مهندس‌المعمار محمود دامغانی خلق شده است.

این مسجد در دوره سلجوقی مربع شکل و در فضای کوچکی با سقف گنبدی و محراب گچبری ساخته شد که در دوره ایلخانی تخریب و به‌صورت مربع شکل گسترش یافته که در کاوش‌های به‌عمل آمده محراب و اثر پایه‌های بنای قبلی به دست آمده است که توسط مهندسان میراث، مرمت شده است.

بسطام شاهرود,هتل بسطام شاهرود,مهمانسرای بسطام شاهرود,شهرهای استان سمنان- دیدنی های استان سمنان

بنای ایلخانی هم بعدها در اثر عوامل طبیعی تخریب و در دوره قاجار با پلان مستطیل و بزرگ‌تر از اول ساخته شده با سقف چوبی مسطح پوشیده شده است.

مدرسه شاهرخیه نیز از پلان بسیار جالبی برخوردار است و در حدود 28 حجره در دو طبقه برای استفاده طلاب علوم دینی ساخته شده است.

این مدرسه دارای مسجد، ایوان و زورخانه است. حمام بسطام که در ضلع جنوب شرقی مدرسه شاهرخیه واقع است مشابه سایر حمام‌های قدیمی از یک ورودی و چند پله که استفاده‌کننده را به سمت پایین راهنمایی می‌کند، تشکیل شده است. سپس به رختکن زیبایی می‌رسیم این فضا دارای 4 سکو برای درآوردن لباس و پوشیدن آن و سپس از طریق یک راهرو با کمی پیچیدگی به سمت گرمخانه راهنمایی شده که گرمخانه نیز دارای فضاهای جانبی است و برای شستشو که در انتهای میز خزانه قرار داشته است که باتوجه به استفاده امروزی به‌جای خزانه در قسمتی از آن دوش تعبیه شده است.

بسطام شاهرود,هتل بسطام شاهرود,مهمانسرای بسطام شاهرود,شهرهای استان سمنان- دیدنی های استان سمنان

مسجد جامع بنای دیگری است از مجموعه که در ضلع شرقی و محراب گچبری و قسمت‌های شمال و غرب آن از بین‌رفته بود که با پی‌گردی‌ها پایه ستون‌ها به‌دست آمد و قسمت شمال و غرب بازسازی و پایه ستون‌ها در داخل حیاط با آجر فرش مورب مشخص شده است. این بنا همانطور که گفته شده بود دارای محرابی گچبری شده زیبا است که در دوره قاجار مرمت شده است، برج‌کاشانه برجی است آرامگاهی متصل به مسجدجامع که پلان آن از بیرون دندانه‌دار است که در دوره ایلخانان مغول ساخته شده است و دارای سردابی است و پله‌ای آن‌ را به بالای برج وصل می‌کند که از داخل دیواره برج می‌گذرد. پوشش خارجی بنا فروریخته یا اجرا نشده است، ولی پوشش‌زیرین (گنبد فعلی) موجود است.

بسطام شاهرود,هتل بسطام شاهرود,مهمانسرای بسطام شاهرود,شهرهای استان سمنان- دیدنی های استان سمنان

داخل بنا به‌صورت هشت‌ضلعی با طاق‌نماهای زیبایی است که احتمالا در دوره قاجار اندودگچ داشته است.

منبع:همشهری آنلاین

گردآوری ایران شناسی آکاایران
مجموعه تاریخی بسطام گردآوری توسط بخش شهرهای استان سمنان- دیدنی های استان سمنان سایت آکاایران

اخبار اکاایران

اخرین مطالب آکاایران

تبلیغات