طولانی ترین دیوار ایران - آکا


شاید باور اینکه ایرانیان روزگاری دیوارهای بلندی ساخته‌اند تا بتوانند این سرزمین را از هجوم دشمنان خارجی محافظت کنند، برای خیلی از ما سخت باشد اما حقیقت این است که دیواری در شمال ایران به نام قزل آلان یا دیوار گرگان یا «مارسرخ» وجود داشته ‌است.

دیوار گرگان,دیوار گرگان+عکس,دیوار گرگان+راه آهن,شهرهای استان گلستان- دیدنی های استان گلستان

دیوار گرگان یا مار سرخ که قدمت آن به بیش از 1700سال قبل می رسد به نظر کارشناسان طولانی‌تر از دیوار آدریان روم بوده که نشان‌دهنده دانش معماری ایرانیان است و اینکه ایرانیان در ساختن بناهای بزرگ و سازه‌های دفاعی بسیار بهتر از رومیان باستان بوده‌اند. عده‌ای معتقدند که به این دیوار سد سکندر هم می‌گفتند. این دیوار از شرق دریای خزر واقع در خواجه نفس شروع می‌شود و بعد از گذر از شمال آق‌قلعه و گمیشان و شمال گنبد به طرف شمال غرب می‌رود و سرانجام در کوه‌های پیش‌کمر به پایان می‌رسد.

مسیر دیوار  را از روی آجرهایی که در زمین وجود دارد پیدا کرده‌اند و حتی در برخی از مکان‌ها با کاوش‌هایی اتاق‌ها و بناهایی را هم از دل زمین بیرون آورده‌اند. برخی طول اولیه این دیوار را بیش از 210کیلومتر تخمین می‌زنند. البته محمدیوسف کیانی، باستان‌شناس ایرانی در سال 1350، با انجام مطالعاتی طول دیوار را  حدود 175 کیلومتر برآورد کرده است.

در طول این دیوار بیش از 30 دژ دفاعی ساخته شده که محل استقرار سربازان بوده است. ابعاد دژها از 120 در 120متر تا 240 در 300 متر متغیرند. جوی یا کانال انتقالی آبی به عمق بیش از 6 متر در سراسر دیوار امتداد داشته و آب را به نقاط مختلف آن می رسانده است. عرض این دیوار در مناطق کوهستانی 2 متر و در دشت‌ها حتی 10 متر است. گفته می شود آجرهای بزرگ این دیوار به  ابعاد 41 در 41 و قطر 10 سانتی‌متر در ده‌ها کوره آجرپزی پخته ‌شده است.

 

چندی پیش مطالعات باستان‌شناسی در ضلع شمالی دیوار گرگان، بقایای شهری از دوره‌ ساسانی و آثاری از عصر آهن را نشان داد. شهری با حدود 50 هکتار وسعت که وجود زغال، سفال و استخوان‌های جانوری در آن نشان می داد

 این شهر ساسانی روی محوطه‌ای از عصر آهن قرار گرفته است

 

ژاک دمرگان فرانسوی، حدود 100 سال پیش بخشی از مسیر دیوار را از روی نقشه ترسیم کرد. بعد از او «آرن» دیگر باستان‌شناس فرانسوی بخش دیگری  از دیوار گرگان را به‌صورت پیمایشی، شناسایی و معرفی کرد.به نظر می‌رسد نخستین کسی که توانست دیوار سرخ گرگان را ببیند، اریک اشمیت، خلبان آمریکایی بود که با هواپیمای خود در سال 1316 خورشیدی، هنگام عکاسی از نقاط باستانی ایران، مسیر این دیوار را یافت. اشمیت وقتی که در منطقه گرگان پرواز می‌کرد متوجه شد دیوار قرمزرنگی از سمت دریا به طرف کوه های پیش کمر امتداد دارد. او از آن دیوار عکس‌های زیادی گرفت. در حقیقت همین عکس‌ها سند مهمی برای باستان‌شناسان ایرانی و خارجی شد تا بتوانند تحقیقات بیشتری روی این دیوار انجام دهند.

این در حالی است که چندی پیش مطالعات باستان‌شناسی در محوطه ای واقع در ضلع شمالی دیوار گرگان، بقایای شهری از دوره‌ ساسانی و آثاری از عصر آهن را نشان داد. شهری با حدود 50 هکتار وسعت که وجود زغال، سفال و استخوان‌های جانوری در آن نشان می داد این شهر ساسانی روی محوطه‌ای از عصر آهن قرار گرفته است.

علاوه بر این، بررسی‌های ژئوفیزیک نشان دادند که این شهر خیابان‌های دسترسی به یکدیگر، بناهای مسکونی و حصاری به دورش داشته است. هم‌چنین ارگ شهر در قسمت مرکزی قرار دارد و در اطراف آن خندقی واقع شده است.

منبع تبیان 

 

 


گردآوری ایران شناسی آکاایران
  • اشتراک
  • گزارش تخلف
  • 0 محبوب
zavaran

اخبار اکاایران

اخرین مطالب آکاایران