اگر با یک دندان پزشک برخورد داشته اید یا یکی از استخوانهایتان شکسته است در واقع شما با پرتو برخورد داشته اید. در زندگی روزمره پرتو در فرم اشعه ایکس برای گرفتن عکس از قسمت هایی از بدن که برای پزشک قابل مشاهده نیست، مانند داخل دندان یا ستون فقرات، استفاده می شود.

در مقدارهای بالاتر پرتو درمانی به منظور درمان سرطان استفاده می شود. رادیو تراپی بوسیله ممانعت سلول ها از رشد یا بازتولید آنها کار کرده و آنها را نابود می کند. والدینی که فرزندانشان نیاز به رادیو تراپی دارند اغلب سوالات متعددی در این باره داشته و نگران نیز می باشند.

رادیوتراپی در کودکان - آکا

رادیو تراپی

در رادیو تراپی پرتو های با انرژی بالا شامل اشعه ایکس ، اشعه گاما ، یا ذرات سریع زیر اتمی ( که ذره یا پروتون تراپی گفته می شود) برای از بین بردن سلولهای سرطانی یا کوچک کردن تومور سرطانی  استفاده می شود. بعضی از سرطان های کودکان با رادیو تراپی قابل درمان است همانند تومور مغزی، سرطان های سر و گردن.

رادیوتراپی علاوه بر اینکه سلولهای سرطانی را از بین می برد سلول های بدن را نیز آسیب می زند. سلولهای بدن از پس از روند  درمان از تاثیر بوجود آمده خود را مجدداً  احیا می کنند. البته این امر بستگی به میزان صدمات به سلول های سالم دارد بنابراین تیم پزشکی باید اندازه گیری های گسترده ای را برای بدست آوردن مقدار دقیق پرتو داشته باشند.

رادیوتراپی در کودکان - آکا

رادیو تراپی به دو صورت مدیریت و اجرا می شود

رادیو تراپی خارجی که امکانات و تجهیزات خاصی را نیاز داشته و رادیو تراپی داخلی که یک ماده رادیو اکتیو به بدن در جای که تومور یا سلولهای سرطانی قرار دارند تزریق می شود ، در بعضی موارد ماده ای باید همانند قرص خورده شود.

اکثر کودکان رادیوتراپی خارجی را دریافت می کنند اگر چه آنهایی که با سرطان های سر، گردن و تیروئید مواجه هستند باید رادیوتراپی داخلی شوند.

 

در هنگام رادیوتراپی خارجی چه اتفاقاتی می افتد؟

دریافت رادیوترپی برای درمان سرطان به یک بار خلاصه نمی شود بلکه بیمار می بایست در چندین هفته متمادی هفته ای چهار تا پنج مرتبه به بیمارستان مراجعه کند. دریافت مقدار کم پرتو در روز باعث کمک کردن به سلولهای بدن جهت مقاومت آنها از خرابی شده و استراحت آخر هفته باعث بازسازی سلولها ی بدن از پرتو افشانی خوهد شد.

رادیوتراپی در کودکان - آکا

در هنگام رادیوتراپی داخلی چه اتفاقی می افتد؟

پرتودرمانی داخلی معمولا به بستری شدن بیمار در چند روز برای مراقبتهای ویژه نیاز دارد. ماده رادیاکتیو به طرق گوناگون وارد بدن شده که در بعضی موارد احتیاج به جراحی های خفیف همراه با تزریق مسکن دارد .

رادیوتراپی در کودکان - آکا

وقتی روند درمانی بیمار در حال انجام است آیا ممکن است مواد رادیواکتیو به اعضای خانواده شخص به طور مثال از طریق لمس کردن و در آغوش گرفتن منتقل شود ؟

اگر درمان به صورت خارجی باشد احتیاجی به نگرانی نیست، اشخاصی که رادیوتراپی خارجی می شوند بعد از درمان دارای تابش رادیوکتیو نمی باشند بنابراین ارتباط با شخص دارای محدودیت نیست. اما برای اشخاصی که رادیوتراپی داخلی می شوند ممکن است محدودیت هایی وجود داشته باشد، مواد رادیو اکتیوی که درون بدن قرار داده می شود ممکن است انرژی های بالایی را به بیرون از بدن بیمار ساطع کنند بنابراین ملاقات کنندگان بیمار باید مراقب باشند. بیمار باید در یک اتاق انفرادی نگه داری شده و پرستاران و بازدید کنندگان در یک زمان محدودی او را ملاقات کنند.

رادیوتراپی علاوه بر اینکه سلولهای سرطانی را از بین می برد سلول های بدن را نیز آسیب می زند. سلولهای بدن از پس از روند  درمان از تاثیر بوجود آمده خود را مجدداً  احیا می کنند. البته این امر بستگی به میزان صدمات به سلول های سالم دارد

تاثیرات معمول رادیوتراپی

اگرچه هدف اصلی رادیوتراپی از بین بردن سلول های سرطانی است اما ممکن است تاثیراتی نیز بر روی سلولهای سالم بگذارد ، که البته مربوط به قسمتهایی از بدن خواهد شد که در حال درمان می باشد. تاثیر فیزیکی آن بستگی به مقدار پرتو افشانی، مکان آن و اینکه داخلی یا خارجی باشد دارد. خیلی از بیماران هیچ گونه تاثیر منفی در آینده نخواهند داشت و برای آنهایی که عوارضی بوجود می آید به طور معمول خیلی جدی نبوده وبا گذر زمان تحت یک درمان مناسب کنترل خواهد شد.

 

کودکی که رادیوتراپی را دریافت می کند ممکن است در ابتدای درمان تجربه کوتاهی از تاثیرات زیر را داشته باشد :

* خستگی ، که بسیار معمول بوده هم در زمان درمان و هم در پایان آن ، که با تشویق کودک برای استراحت و خواب بیشتر بعد از گذشت مدتی به حالت اولیه بر می گردد.

* تغییر و نارسایی در پوست که تاثیر رایج دیگر رادیوتراپی است. پوست قرمز، حساس ودردناک شده که روزها، هفته ها و ماه ها حین و بعد از درمان ادامه خواهد شد. پزشک با تجویز کرم ها و مواد چرب باعث کاهش آن شده و بعد از گذشت دو تا سه هفته بعد از درمان برطرف خواهد شد.

* ریزش مو، که در حدود سه ماه بعد از درمان به پایان خواهد رسید.

* دهان درد و از بین رفتن دندان برای رادیو تراپی سر و گردن که با تجویز دکتر تا یک ماه بعد از درمان، درد به پایان رسیده و در هنگام درمان کودک می بایست با یک زمان مشخص به دندان پزشک مراجعه کند.

* مشکلات گوارشی از قبیل بی اشتهایی، بیرون روی، استفراغ .

تغییرات در خون :رادیو تراپی باعث کاهش سطح گلبولهای سفید و قرمز خون می شود.که البته با تجویز مناسب پزشک معالج به حالت عادی خواهد رسید.

عوارض ناشی از رادیوتراپی ممکن است ناخوشایند باشد اما بدون هیچ گونه دردی است.

 

میثم سالاریه

بخش دانش و زندگی تبیان

منابع:

Meek AG (1998). Breast radiation therapy and lymphedema. Cancer 83.

Peter Mac(2009). Radiotherapy for Children.

Donna Patton (2010). Radiation Therapy. Kid health

 

منبع : tebyan.net


شما احتمالا با جستجوی کلمات زیر وارد مقاله شده اید چنانچه مطلب مرتبط با جستجوی شما نبوده همان کلمه را در جستجوی سایت وارد کنید

گردآوری توسط بخش مقالات فیزیک سایت آکاایران
تبلیغات