اطاعت از رسول خدا، اطاعت از رسول خدا تا کجا؟! - آکا

در این مقاله از سایت آکاایران مطلبی در مورد اطاعت از رسول خدا، اطاعت از رسول خدا تا کجا؟! ارائه شده است ، همچنین برای مشاهده مقالات بیشتر لینک +اطاعت +از +رسول +خدا را کلیک نمایید و یا در دسته از سایت دین و زندگی آکاایران مقالات بیشتری را مشاهده نمایید

در این بخش از سایت آکاایران مطالبی درمورد اطلاعت از رسول خدا را برای شما آماده کرده ایم ، امیدواریم که مورد توجه شما قرار گیرد.

به نقل از آکاایران: یکی از مسایلی که در ذهن دین پژوهان جای می گیرد، حدود اطاعتی است که باید نسبت به پیامبر اسلام انجام شود. آیا این اطاعت کلی و مطلق است و در هر زمینه باید صورت پذیرد، یا در برخی موارد می توان از دستورات رسول خدا روی بر تافت؟ از آنجا که برخی گویندگان در سخنرانی های خود تلویحاً این موضوع را بررسی کرده اند، این نوشته نیز بر آن است تا در این زمینه به دفع القائات احتمالی بپردازد.

اطاعت از رسول خدا,اطاعت از خدا و رسول,اطاعت از رسول

اطاعت از رسول

از کلام برخی گویندگان، این گونه بر شنوندگان القا می گردد که در اسلام اطاعت بی چون و چرا وجود خارجی ندارد و این اطاعت تنها به خداوند تعلق داشته و هیچ کس جز ذات ربوبی را در آن نصیبی نیست.
از آن رو که یکی از نتایج این سخن، نفی این نوع از اطاعت نسبت به رسول خدا است، بررسی قرآنی آن خالی از فایده نخواهد بود. در این نوشته دو آیه از سوره ی احزاب مدنظر هستند:

1. سوره ی احزاب، آیه ی ششم:
النَّبِی أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ
(پیامبر نسبت به مؤمنین از خودشان مقدّم است.)
مفهوم «اولویّت» در این آیه می رساند که در هر جا که هر مؤمنی نسبت به خود و یا امور متعلق به خود حقی دارد، رسول خدا نسبت به آن حق اولویت دارد. بنابراین؛ مؤمنان باید خواستِ ایشان را بر خواست خود ترجیح دهند و در مواردی که ایشان حکمی دارند، آن دستور را بر میل و خواسته ی خویش مقدم دارند.
اولویّت ذکرشده در این آیه، محدود به حدّی و مقیّد به قیدی نیست و از این رو، به وجوب اطاعت بی چون و چرا از پیامبر اسلام می انجامد.

2. سوره ی احزاب، آیه ی سی و ششم:
وَمَا کَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْرًا أَنْ یکُونَ لَهُمُ الْخِیرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَمَنْ یعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا مُبِینًا
(هیچ مرد و زن با ایمانی حق ندارد هنگامی که خدا و پیامبرش امری را لازم بدانند، اختیاری (در برابر فرمان خدا) داشته باشد؛ و هر کس نافرمانی خدا و رسولش را کند، به گمراهی آشکاری گرفتار شده است!)

نکته ی دیگر، عطف کلمه ی «رسول» به «الله» است. یعنی هم حکم خدا و هم حکم رسول را شامل می شود. از اینکه این دو حکم جدای از هم آورده شده و به هم عطف گردیده اند، می توان فهمید که علاوه بر احکام قرآن، برای فرامین پیامبر نیز شأنی مستقل توسط خود قرآن ذکر گردیده است
با توجه به این آیه، دانسته می شود که هیچ مرد و زن مؤمنی در صورت وجود حکمی از جانب خدا و رسول او، اختیاری از خود ندارد و باید بر اساس آن عمل کند.
تعبیر جالب توجه در این آیه، همان نفی «الخیرة من أمرهم» است که می رساند با وجود حکم خدا و رسول، مؤمنین دیگر صاحب اختیار امور خود نیستند. بلی؛ اگر حکمی از جانب خدا یا رسول بیان نشده باشد، مؤمنان مطابق اختیار شخصی خود و مبتنی بر عقل عمل خواهند کرد.
اینجا هم در عبارت «إذا قضی الله و رسوله أمراً»، کلمه ی «امر» به صورت مطلق آمده است؛ یعنی مقیّد به وصفی نیست. پس شامل همه ی امور می شود. چه مسایل دنیوی و چه موضوعات آخرتی. چه امور شخصی و چه کارهای اجتماعی. چه مصلحتش بر ما معلوم باشد، چه معلوم نباشد.
نکته ی دیگر، عطف کلمه ی «رسول» به «الله» است. یعنی هم حکم خدا و هم حکم رسول را شامل می شود. از اینکه این دو حکم جدای از هم آورده شده و به هم عطف گردیده اند، می توان فهمید که علاوه بر احکام قرآن، برای فرامین پیامبر نیز شأنی مستقل توسط خود قرآن ذکر گردیده است.
در عطف، اصل این است که معطوف و معطوفٌ علیه مغایر هم باشند نه متحد با یکدیگر. بنابراین؛ درست است که ما حکم خدا را همیشه از طریق بیان رسول می فهمیم، ولی رسول خدا گاهی فقط ابلاغ احکام می کنند که این همان شأن اول ایشان است که آن را «تبلیغ» می نامیم. و گاهی نیز در مواردی که لازم می آید، خود حکم می کنند بدون آنکه آن حکم به شکلی مستقیم از جانب خدا و به وسیله ی جبرئیل بر ایشان نازل شده باشد. این همان حالت دومی است که می توان آن را «حکم رسول» نامید و آن غیر از احکام خدا در قرآن می باشد.
آیه ی مورد بحث، هم درباره ی حکم خدا و هم درباره ی حکم رسول، بیان می فرماید که با وجود هر یک از این دو، برای هیچ مرد و زن مؤمن اختیاری وجود ندارد. در غیر این صورت؛ یعنی اگر منظور از حکم رسول همان حکم خدا باشد که به وسیله ی او ابلاغ می شود، و شامل احکام رسول که مستقیماً از طرف خدا به ایشان وحی نشده، نگردد، آنگاه ذکر «و رسوله» در آیه ی مورد بحث لغو و بیهوده خواهد بود. و غیر از تبلیغ این احکام شأن دیگری ندارد. و این معنی با آمدن عبارت «قضی الله» رسانده می شود و نیازی به ذکر رسول پس از الله نیست.

پس منظور آیه با توجه به عطف «رسول» بر «الله»، این است که:
ما کان لمومن و لامومنة اذا قضی الله امراً ان یکون لهم الخیرة من امرهم
ما کان لمومن و لامومنة اذا قضی رسول الله امراً ان یکون لهم الخیرة من امرهم
خلاصه اینکه؛ این آیه هم لزوم اطاعت کلی و مطلق از خدا، و هم وجوب اطاعت کلی و بی چون و چرا از رسول او را به اثبات می رساند.
در این زمینه آیات دیگری نیز در قرآن دیده می شوند. و از آنجا که بنای این نوشته بر اختصار است، تنها به ذکر آن ها پرداخته شده و نتیجه گیری به خوانندگان گرامی واگذار می گردد:

3- سوره ی حشر، آیه ی هفتم:
مَا آتَاکُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَمَا نَهَاکُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا
(آنچه را رسول خدا برای شما آورده بگیرید (و اجرا کنید)، و از آنچه نهی کرده خودداری نمایید)
به پروردگارت سوگند که آنها مؤمن نخواهند بود، مگر اینکه در اختلافات خود، تو را به داوری طلبند؛ و سپس از داوری تو، در دل خود احساس ناراحتی نکنند؛ و کاملا تسلیم باشندo سوره ی نساء، آیه ی پنجاه و نهم:
یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَأَطِیعُوا الرَّسُولَ وَأُولِی الْأَمْرِ مِنْکُمْ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِی شَیءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ کُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْیوْمِ الْآخِرِ ذَلِکَ خَیرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِیلًا
(ای کسانی که ایمان آورده اید! اطاعت کنید خدا را! و اطاعت کنید پیامبر خدا و اولو الأمر [= اوصیای پیامبر] را! و هرگاه در چیزی نزاع داشتید، آن را به خدا و پیامبر بازگردانید (و از آنها داوری بطلبید) اگر به خدا و روز رستاخیز ایمان دارید! این (کار) برای شما بهتر، و عاقبت و پایانش نیکوتر است.)

4- سوره ی نساء، آیه ی شصت و پنجم:

فَلَا وَرَبِّکَ لَا یؤْمِنُونَ حَتَّى یحَکِّمُوکَ فِیمَا شَجَرَ بَینَهُمْ ثُمَّ لَا یجِدُوا فِی أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَیتَ وَیسَلِّمُوا تَسْلِیمًا (به پروردگارت سوگند که آنها مؤمن نخواهند بود، مگر اینکه در اختلافات خود، تو را به داوری طلبند؛ و سپس از داوری تو، در دل خود احساس ناراحتی نکنند؛ و کاملا تسلیم باشند.)
اکنون که حدود اطاعت از رسول خدا با توجه به این بحث قرآنی معلوم گردید، سخن را با کلامی از حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام به پایان می بریم :
قال الله سبحانه: « فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِی شَیءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ ...»، فردّه الی الله ان نحکم بکتابه، و ردّه الی الرسول ان ناخذ بسنته»
همانا خدای سبحان گفته است: «اگر در چیزی خصومت کردید، آن را به خدا و رسول باز گردانید.»، پس بازگرداندن آن به خدا این است که کتاب او را به داوری بپذیریم؛ و بازگرداندن به رسول این است که سنت او را بگیریم.

ویرایش وتلخیص:آکاایران

اطاعت از رسول خدا، اطاعت از رسول خدا تا کجا؟! گردآوری توسط بخش نبوت سایت آکاایران

اخبار اکاایران

اخرین مطالب آکاایران

تبلیغات